Differin® - (IR): skład i postać farmaceutyczna
Differin® - (IR) występuje w dwóch postaciach do stosowania zewnętrznego — jako krem i jako żel. W obu przypadkach jeden gram podłoża zawiera 1 mg adapalenu, czyli stężenie jest takie samo, a różni się jedynie konsystencja preparatu.
W składzie znajdują się glikol propylenowy i parahydroksybenzoesan metylu. Te substancje pomocnicze mogą wywoływać reakcje alergiczne, przy czym czasem ujawniają się one nie od razu, lecz jako reakcje typu późnego. Zarówno krem, jak i żel są przeznaczone wyłącznie do nakładania na skórę.
Jak działa Differin® - (IR)
Substancją czynną preparatu jest adapalen, pochodna kwasu naftalenokarboksylowego. Jest to związek stabilny: nie reaguje z tlenem i nie rozkłada się pod wpływem światła. Mechanizm jest zbliżony do retynoidowego — wewnątrz komórki adapalen łączy się z jądrowymi receptorami kwasu retynowego (RAR), po czym zmienia się ekspresja genów i rozpoczyna synteza nowego mRNA. Przy tym, w odróżnieniu od samych retynoidów, substancja nie wiąże się z receptorami cytoplazmatycznymi.
Praktyczny sens tego mechanizmu jest podwójny. Po pierwsze, adapalen normalizuje keratynizację i różnicowanie naskórka oraz, jak się wydaje, różnicowanie nabłonka mieszków włosowych — to właśnie tam powstają zaskórniki, których dzięki temu jest mniej. Po drugie, ma wyraźne działanie przeciwzapalne, silniejsze niż retynoidy: hamowane są reakcje chemotaktyczna i chemokinetyczna leukocytów wielojądrzastych oraz peroksydacja kwasu arachidonowego, a zatem powstaje mniej mediatorów zapalenia. Dlatego preparat działa i na zaskórniki, i na zmiany zapalne — grudki oraz krosty.
Wskazania do stosowania
Lek przepisuje się przy trądziku pospolitym o nasileniu łagodnym i średnim — w postaci zaskórnikowej oraz grudkowo-krostkowej.
Ciężki trądzik i zmiany zajmujące dużą powierzchnię skóry nie należą do wskazań. W takich przypadkach preparat zewnętrzny nie wystarcza, a schemat leczenia ustala lekarz. Postać zaskórnikowa to przede wszystkim zaskórniki otwarte i zamknięte bez wyraźnego stanu zapalnego, a grudkowo-krostkowa — gdy dołączają do nich zapalne guzki i krosty. Obie poddają się leczeniu zewnętrznemu, jeśli proces jest ograniczony powierzchniowo.
Sposób stosowania i dawkowanie
Preparat nakłada się raz na dobę, najlepiej wieczorem, w niewielkiej ilości — cienką, a nie grubą warstwą. Skórę wcześniej się myje i osusza ręcznikiem, po czym odczekuje 10–15 minut: nie należy nakładać preparatu na wilgotną skórę. Okolic oczu i ust oraz fałdów nosowo-policzkowych się nie smaruje. Zaraz po nałożeniu myje się ręce, aby lek nie dostał się do oczu przy przypadkowym dotknięciu. Kuracja jest długa: jeśli po trzech miesiącach nie ma poprawy, decyzję o jej kontynuacji podejmuje lekarz.
| Pytanie | Co mówi ulotka |
|---|---|
| Jak często nakładać | Raz na dobę, najlepiej wieczorem |
| Kiedy nakładać po umyciu | Po 10–15 minutach, na suchą skórę |
| Jakie okolice omijać | Wokół oczu i ust, fałdy nosowo-policzkowe |
| Kiedy oceniać efekt | Po 3 miesiącach; dalsze stosowanie ustala lekarz |
| Od jakiego wieku | Od 12 lat; młodszym dzieciom leku się nie przepisuje |
Przeciwwskazania
Preparatu nie stosuje się w następujących stanach:
- nadwrażliwość na adapalen lub którykolwiek składnik kremu bądź żelu;
- ciężka postać trądziku pospolitego;
- trądzik obejmujący dużą powierzchnię skóry;
- naruszona ciągłość skóry w miejscu nakładania;
- skóra opalona;
- wyprysk i inne zmiany o charakterze innym niż trądzikowy tam, gdzie planowane jest nałożenie;
- ciąża.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Preparat nakłada się wyłącznie na skórę i trzyma z dala od oczu, ust i błon śluzowych; przy przypadkowym kontakcie przemywa się je dużą ilością wody. Krótko po rozpoczęciu kuracji twarz może się zaczerwienić, może pojawić się podrażnienie i wysuszenie — to częsta reakcja na starcie leczenia. Wtedy preparat odstawia się na kilka dni, czeka, aż skóra się uspokoi, i wznawia stosowanie.
- warstwa rogowa pod wpływem adapalenu staje się cieńsza, a skóra silniej reaguje na promieniowanie ultrafioletowe, leki zewnętrzne i kosmetyki;
- nadmiaru słońca i promieniowania UV w czasie leczenia się unika, stosuje się nakrycie głowy i filtry ochronne;
- kosmetyków do skóry trądzikowej i preparatów o działaniu ściągającym nie stosuje się równolegle z lekiem;
- glikol propylenowy i parahydroksybenzoesan metylu w składzie mogą być przyczyną alergii, także opóźnionej;
- dzieciom poniżej 12 lat kremu ani żelu się nie przepisuje;
- na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn preparat praktycznie nie wpływa.
Interakcje z innymi lekami
Równolegle z preparatem nie stosuje się środków o podobnym mechanizmie działania ani innych preparatów zewnętrznych zawierających retynoidy. Produkty drażniące skórę — środki złuszczające i ściągające, ścierające preparaty myjące, kosmetyki z alkoholem — na czas kuracji również się wyklucza.
Jeśli równolegle przepisano inne leki przeciwtrądzikowe, rozdziela się je w ciągu doby: erytromycynę 4%, fosforan klindamycyny 1% i nadtlenek benzoilu 10% nakłada się rano, a adapalen — wieczorem.
Ciąża i karmienie piersią
Po podaniu doustnym w dużych dawkach adapalen wykazywał działanie toksyczne w badaniach na zwierzętach. Danych klinicznych o stosowaniu zewnętrznym u kobiet w ciąży jest mało; te dostępne nie wskazują na szkodliwość dla przebiegu ciąży i zdrowia płodu we wczesnym okresie. Właśnie jednak z powodu ograniczonych danych leku w ciąży się nie stosuje, a jeśli do ciąży dojdzie, leczenie się przerywa.
Przenikanie adapalenu do mleka matki przy stosowaniu zewnętrznym nie było badane. Wpływu na dziecko nie należy się spodziewać: przy nakładaniu na skórę oddziaływanie ogólnoustrojowe na organizm matki jest znikome, dlatego kobietom karmiącym piersią preparat jest dozwolony. Jedyne ograniczenie to nienakładanie preparatu na okolice klatki piersiowej, aby dziecko nie miało z nim kontaktu podczas karmienia.
Działania niepożądane
Wszystkie opisane reakcje są miejscowe: występują w miejscu nałożenia albo na powiekach przy przypadkowym kontakcie z preparatem.
- często — suchość i podrażnienie skóry, uczucie pieczenia, zaczerwienienie;
- niezbyt często — kontaktowe zapalenie skóry i wyprysk z podrażnienia;
- niezbyt często — dyskomfort skóry, świąd, łuszczenie, oparzenie słoneczne, zaostrzenie trądziku;
- częstość nieznana — bolesność skóry, obrzęk skóry, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry;
- częstość nieznana — podrażnienie, zaczerwienienie, świąd i obrzęk powiek.
Dane o reakcjach o nieznanej częstości pochodzą z okresu po wprowadzeniu leku do obrotu. Lekkie zaczerwienienie i łuszczenie w pierwszych tygodniach są spodziewane i zwykle mijają samoistnie; nasilone podrażnienie, które nie ustępuje po kilku dniach przerwy, jest powodem do wizyty u lekarza. Zaostrzenie trądziku na początku kuracji także jest możliwe i nie oznacza, że preparat nie jest odpowiedni, ale warto omówić to z lekarzem.
Przedawkowanie
Częstsze lub obfitsze nakładanie nie przyspiesza efektu i nie czyni go lepszym. Jedyne, do czego prowadzi, to wyraźne zaczerwienienie, złuszczanie i inne objawy podrażnienia skóry.
W badaniach na myszach i szczurach objawy toksyczne występowały po podaniu doustnym dawek powyżej 10 g na kilogram masy ciała. Jeśli preparat został przypadkowo połknięty, rozważa się płukanie żołądka i zgłasza się po pomoc medyczną.
Jak otrzymać receptę na Differin® - (IR) online
Retynoidy do stosowania zewnętrznego wydawane są na receptę, ponieważ nie są odpowiednie w każdej postaci trądziku i wymagają zasad stosowania, które objaśnia lekarz.
Podczas konsultacji online lekarz oceni charakter zmian, zapyta o wcześniej stosowane preparaty i towarzyszącą pielęgnację, a przy braku przeciwwskazań wystawi e-receptę — z jej kodem lek można odebrać w aptece.
