Vinpoven® forte: skład i postać farmaceutyczna
Vinpoven® forte to tabletki do stosowania doustnego, których substancją czynną jest winpocetyna. Jedna tabletka zawiera 5 mg lub 10 mg winpocetyny w zależności od dawki. Tabletkę o większej dawce w razie potrzeby dzieli się na pół i wtedy na jedno podanie przypada 5 mg.
W skład substancji pomocniczych wchodzi laktoza: 70 mg w tabletce z 5 mg winpocetyny i 140 mg w tabletce z 10 mg. Ta ilość ma znaczenie dla osób, które źle tolerują cukier mleczny, oraz dla pacjentów z dziedzicznymi zaburzeniami jego przyswajania.
Jak działa Vinpoven® forte
Mechanizm działania winpocetyny jest złożony i nie sprowadza się do jednego efektu. Substancja korzystnie wpływa na metabolizm mózgu i przepływ krwi w mózgu, a także na właściwości reologiczne krwi. Osobno wyróżnia się jej działanie ochronne na tkankę nerwową: winpocetyna osłabia szkodliwy wpływ reakcji cytotoksycznych wywoływanych przez aminokwasy.
Na poziomie błon komórkowych działanie zależy od stężenia substancji: winpocetyna blokuje kanały sodowe i wapniowe oraz hamuje pracę receptorów NMDA i AMPA. To właśnie z blokowaniem kanału sodowego wiąże się działanie neuroprotekcyjne i przeciwdrgawkowe. Ponadto winpocetyna nasila neuroprotekcyjne działanie adenozyny.
Wskazania do stosowania
Podstawowym wskazaniem jest leczenie przewlekłej niewydolności krążenia mózgowego, w tym stanów po udarze niedokrwiennym oraz otępienia naczyniowego. W ramach tego samego wskazania lek stosuje się w celu złagodzenia psychicznych i neurologicznych objawów niewydolności krążenia mózgowego.
Ponadto lek jest przepisywany w zaburzeniach słuchu pochodzenia naczyniowego. Każdy z tych stanów wymaga wcześniejszej diagnostyki, dlatego decyzję o zastosowaniu podejmuje lekarz, a nie sam pacjent. Wskazaniem są właśnie następstwa udaru niedokrwiennego, natomiast ostra faza udaru krwotocznego została zaliczona do przeciwwskazań, a rozróżnienie tych sytuacji bez badania jest niemożliwe.
Sposób stosowania i dawkowanie
Tabletki przyjmuje się doustnie po posiłku, dzieląc dawkę dobową na trzy podania. Przy stosowaniu tabletki 10 mg dawka jednorazowa wynosi od połowy do całej tabletki, czyli od 5 do 10 mg, trzy razy na dobę; dawka dobowa mieści się przy tym w przedziale 15–30 mg. Dawka podtrzymująca to 1 tabletka 3 razy na dobę.
Dawka 5 mg
Jeśli stosowana jest tabletka 5 mg, na jedno podanie przypada 1–2 tabletki, czyli te same 5–10 mg. Częstość podawania i dawka dobowa pozostają bez zmian: trzy razy na dobę, 15–30 mg. Dawka podtrzymująca również wynosi 1 tabletkę 3 razy na dobę.
Wybrane grupy pacjentów
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby zmiana dawki nie jest konieczna. Dzieciom leku się nie przepisuje: nie jest on przeznaczony do stosowania w tej grupie wiekowej, ponieważ brakuje wystarczających danych klinicznych dotyczących takiego zastosowania.
Przeciwwskazania
Leku nie stosuje się w przypadku nadwrażliwości na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, a także w okresie ciąży i karmienia piersią. Nie przepisuje się go również dzieciom — z powodu braku wystarczających danych z badań klinicznych w tej grupie wiekowej.
Kolejne trzy przeciwwskazania dotyczą serca i naczyń: ostra faza udaru krwotocznego, ciężka choroba niedokrwienna serca oraz ciężkie zaburzenia rytmu serca. Dlatego przed zastosowaniem lekarz ustala, jaki dokładnie udar wystąpił, i ocenia stan serca — tym bardziej że wśród działań niepożądanych leku opisano zmiany w elektrokardiogramie.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Osobnej uwagi wymagają przewodnictwo w sercu i tolerancja laktozy.
- w zespole wydłużonego odstępu QT zaleca się wykonywanie kontrolnych badań elektrokardiograficznych;
- to samo dotyczy pacjentów, którzy jednocześnie przyjmują leki wydłużające odstęp QT;
- każda tabletka zawiera laktozę — 70 mg przy dawce 5 mg i 140 mg przy dawce 10 mg;
- leku nie należy stosować w rzadkiej dziedzicznej nietolerancji galaktozy, niedoborze laktazy typu Lapp i zespole złego wchłaniania glukozy i galaktozy;
- nie prowadzono badań wpływu winpocetyny na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Ostatni punkt oznacza, że danych o bezpieczeństwie prowadzenia pojazdów w trakcie przyjmowania leku po prostu nie ma. Ocena własnej reakcji w takiej sytuacji pozostaje kwestią indywidualną, z uwzględnieniem możliwych zawrotów głowy i senności.
Interakcje z innymi lekami
Badania kliniczne nie wykazały interakcji winpocetyny z szeregiem powszechnie stosowanych środków: beta-adrenolitykami chloranololem i pindololem, lekami moczopędnymi klopamidem i hydrochlorotiazydem, lekiem przeciwcukrzycowym glibenklamidem, glikozydem nasercowym digoksyną oraz lekiem przeciwzakrzepowym acenokumarolem.
Mimo to w pojedynczych przypadkach winpocetyna nasilała hipotensyjne działanie alfa-metylodopy — przy takim połączeniu ciśnienie tętnicze należy kontrolować systematycznie. Ostrożność jest potrzebna również przy jednoczesnym przyjmowaniu środków działających na ośrodkowy układ nerwowy, a także leków przeciwarytmicznych i przeciwzakrzepowych.
Ciąża i karmienie piersią
Przyjmowanie winpocetyny w czasie ciąży jest przeciwwskazane. Substancja przenika przez barierę łożyskową, choć jej stężenie w łożysku i we krwi płodu jest niższe niż we krwi matki. Działania teratogennego i embriotoksycznego u kobiet w ciąży nie obserwowano, jednak u zwierząt otrzymujących duże dawki w pojedynczych przypadkach obserwowano krwawienie z łożyska i poronienie, co wiąże się ze zwiększeniem przepływu łożyskowego.
Karmienie piersią w trakcie przyjmowania leku jest również przeciwwskazane. W badaniach ze znakowaną winpocetyną radioaktywność w mleku okazała się 10 razy większa niż we krwi, a w ciągu pierwszej godziny do mleka przenika 0,25% przyjętej dawki. Brak wiarygodnych danych o wpływie winpocetyny na dzieci otrzymujące mleko matki.
Działania niepożądane
Pod względem częstości opisane działania niepożądane dzielą się na dwie grupy — niezbyt częste i rzadkie.
- niezbyt często: bezsenność lub senność, zawroty głowy, ból głowy, osłabienie;
- niezbyt często: obniżenie odcinka ST, wydłużenie odstępu QT, przyspieszone bicie serca, dodatkowe skurcze serca;
- niezbyt często: zmiany ciśnienia tętniczego, częściej w kierunku obniżenia, oraz uderzenia krwi do głowy;
- niezbyt często: nudności, zgaga, suchość w jamie ustnej;
- niezbyt często: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych;
- niezbyt często: alergiczne reakcje skórne;
- rzadko: bóle brzucha;
- rzadko: leukopenia.
Objawy ze strony układu nerwowego mogą okazać się przejawem choroby podstawowej, a nie działania leku, natomiast opisane zaburzenia serca występowały samoistnie, przez co ich związek przyczynowy z leczeniem pozostaje nieokreślony. O wszystkich nowych lub nasilonych objawach należy powiedzieć lekarzowi prowadzącemu.
Przedawkowanie
Dane dotyczące bezpieczeństwa przy przekroczeniu zwykłych dawek wyglądają korzystnie: długotrwałe stosowanie winpocetyny w dawce dobowej 60 mg uznano za bezpieczne, a jednorazowe doustne przyjęcie 360 mg — dawki 6 razy większej niż zalecana w praktyce klinicznej — nie doprowadziło do wystąpienia działań niepożądanych.
Te informacje nie znoszą konieczności przestrzegania przepisanego schematu. Dawkę i czas przyjmowania określa lekarz, a w razie przypadkowego przyjęcia nadmiernej liczby tabletek warto skontaktować się ze specjalistą medycznym.
Jak otrzymać receptę na Vinpoven® forte online
Lek wydawany jest na receptę, dlatego jego przepisanie poprzedza konsultacja lekarska: specjalista ustala naczyniowy charakter dolegliwości, rodzaj przebytego udaru, stan serca i rytmu serca, a także stosowane równolegle leczenie.
Konsultacja online daje możliwość omówienia tego zdalnie, a przy istnieniu wskazań lekarz wystawia e-receptę, którą można wykorzystać w wybranej aptece.
