Ebilfumin: skład i postać leku
Jedna kapsułka twarda zawiera fosforan oseltamiwiru odpowiadający 30 mg, 45 mg lub 75 mg oseltamiwiru. Wszystkie kapsułki są wzajemnie biorównoważne, dlatego dawkę 75 mg można podać jako jedną kapsułkę 75 mg albo jako kapsułkę 30 mg razem z kapsułką 45 mg.
Istnieje też fabrycznie wytwarzana postać oseltamiwiru — proszek do sporządzania zawiesiny doustnej 6 mg/ml. Jest ona preferowana dla dzieci i młodzieży, dla dorosłych mających trudności z połykaniem kapsułek oraz we wszystkich przypadkach, gdy potrzebne są dawki mniejsze od kapsułkowych. Pacjenci, którzy nie są w stanie połknąć kapsułki, przyjmują odpowiednią dawkę zawiesiny.
Jak działa Ebilfumin
Fosforan oseltamiwiru jest prolekiem aktywnego metabolitu, karboksylanu oseltamiwiru. Ten metabolit jest selektywnym inhibitorem enzymów neuraminidazowych wirusa grypy — glikoprotein występujących na powierzchni wirionu.
Aktywność neuraminidazy wirusowej ma istotny wpływ zarówno na wniknięcie cząstki wirusa do niezakażonych komórek, jak i na uwolnienie świeżo wytworzonych cząstek z zakażonych komórek, a więc na dalsze rozprzestrzenianie się wirusa w organizmie. Wynika stąd główne ograniczenie praktyczne: lek przeszkadza wirusowi się namnażać, ale nie cofa namnażania, które już nastąpiło. Właśnie dlatego skuteczność leczenia wykazano tylko wtedy, gdy rozpoczyna się je w ciągu 2 dni od wystąpienia objawów, a ochrona przed grypą trwa jedynie tak długo, jak długo lek jest przyjmowany.
Wskazania do stosowania
Pierwsze wskazanie to leczenie grypy. Produkt jest wskazany u osób dorosłych i dzieci, w tym noworodków urodzonych w terminie, u których występują objawy typowe dla grypy, kiedy wirus grypy krąży w danym środowisku. Drugie to zapobieganie po ekspozycji u osób w wieku 1 roku lub starszych po kontakcie z przypadkiem klinicznie rozpoznanej grypy, kiedy wirus występuje w danym środowisku; u niemowląt poniżej 1 roku taka profilaktyka jest wskazana podczas pandemii grypy.
Stosowanie produktu do zapobiegania grypie powinno wynikać z indywidualnej analizy każdego przypadku, uwzględniającej okoliczności i specyfikę populacji wymagającej ochrony. W wyjątkowych sytuacjach — gdy szczepy krążące nie odpowiadają szczepom zawartym w szczepionce albo w przypadku pandemii — można rozważyć sezonową profilaktykę u osób w wieku 1 roku lub starszych. Produkt nie zastępuje szczepienia przeciw grypie.
Sposób stosowania i dawkowanie
Dla młodzieży od 13 lat i dorosłych zalecana dawka to 75 mg 2 razy na dobę przez 5 dni w leczeniu i 75 mg raz na dobę przez 10 dni w profilaktyce po ekspozycji; podczas masowych zachorowań w danym środowisku — 75 mg raz na dobę przez okres do 6 tygodni. Zaczynać należy jak najszybciej, w ciągu pierwszych dwóch dni od wystąpienia objawów lub od kontaktu z osobą zakażoną. U dzieci od 1 roku do 12 lat dawka zależy od masy ciała: 10–15 kg — 30 mg, powyżej 15–23 kg — 45 mg, powyżej 23–40 kg — 60 mg, powyżej 40 kg — 75 mg; w leczeniu dawkę tę podaje się 2 razy na dobę przez 5 dni, w profilaktyce po ekspozycji — raz na dobę przez 10 dni. Profilaktyki podczas epidemii w danym środowisku nie badano u dzieci poniżej 12 lat.
| Masa ciała dziecka 0–12 miesięcy | Dawka w leczeniu, 5 dni |
| 3 kg | 9 mg 2 razy na dobę |
| 4 kg | 12 mg 2 razy na dobę |
| 5 kg | 15 mg 2 razy na dobę |
| 6 kg | 18 mg 2 razy na dobę |
| 7 kg | 21 mg 2 razy na dobę |
| 8 kg | 24 mg 2 razy na dobę |
| 9 kg | 27 mg 2 razy na dobę |
| 10 kg | 30 mg 2 razy na dobę |
Wyliczenie dla dzieci w wieku 0–12 miesięcy prowadzi się według zasady 3 mg/kg masy ciała 2 razy na dobę bez względu na masę ciała, a tabela pokazuje jedynie wartości typowe. Profilaktyka po ekspozycji u niemowląt poniżej 1 roku podczas pandemii to 3 mg/kg raz na dobę przez 10 dni, czyli połowa dobowej dawki leczniczej. Zalecenia te nie są przeznaczone dla wcześniaków, to jest dzieci poniżej 36 tygodni wieku postkoncepcyjnego: danych dla nich brakuje, a ze względu na niedojrzałość czynności fizjologicznych może być wymagane inne dawkowanie. Przy zaburzeniach czynności wątroby nie jest konieczne zmniejszenie dawki ani leczniczej, ani profilaktycznej. U osób w podeszłym wieku dostosowanie dawki nie jest konieczne, o ile nie stwierdza się umiarkowanej lub ciężkiej niewydolności nerek. U dorosłych z obniżoną odpornością zalecana dawka lecznicza to 75 mg 2 razy na dobę przez 10 dni, a długotrwałą profilaktykę sezonową trwającą do 12 tygodni u takich pacjentów oceniano.
Przeciwwskazania
Przeciwwskazanie jest jedno: nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą produktu.
Krótka lista nie oznacza, że lek jest odpowiedni dla wszystkich i zawsze. Ograniczenia sformułowano tu nie jako przeciwwskazania, lecz jako warunki stosowania: wirus grypy musi krążyć w danym środowisku, leczenie musi się zacząć w ciągu pierwszych dwóch dni, a przy zaburzonej czynności nerek dawkę trzeba przeliczyć. Mowa o tym w kolejnej części.
Środki ostrożności i szczególne zalecenia
Oseltamiwir jest skuteczny tylko w chorobie spowodowanej przez wirusy grypy; nie ma dowodów na jego działanie w chorobach o innej przyczynie. Stosować go należy tylko wtedy, gdy wiarygodne dane epidemiologiczne wskazują, że wirus krąży w danym środowisku, a wrażliwość szczepów znacznie się różni — przed zleceniem leku lekarz powinien uwzględnić najnowsze dostępne informacje na jej temat. Osobno ostrzega się przed zdarzeniami neuropsychiatrycznymi: u chorych na grypę przyjmujących lek, zwłaszcza dzieci i młodzieży, obserwowano je, jednak występują one również u osób, które oseltamiwiru nie przyjmują. Trzeba uważnie obserwować zmiany zachowania. Na zdolność prowadzenia pojazdów lek nie ma wpływu.
Przy umiarkowanej i ciężkiej niewydolności nerek u młodzieży 13–17 lat i dorosłych dawka jest dostosowywana — zarówno lecznicza, jak i profilaktyczna. Dla dzieci w wieku 12 lat i młodszych z niewydolnością nerek brak jest wystarczających danych klinicznych, by określić zalecane dawkowanie.
| Klirens kreatyniny | Leczenie | Profilaktyka |
| Powyżej 60 ml/min | 75 mg 2 razy na dobę | 75 mg raz na dobę |
| Powyżej 30 do 60 ml/min | 30 mg 2 razy na dobę | 30 mg raz na dobę |
| Powyżej 10 do 30 ml/min | 30 mg raz na dobę | 30 mg co drugi dzień |
| 10 ml/min i mniej | Nie zaleca się, brak danych | Nie zaleca się, brak danych |
| Hemodializa | 30 mg po każdym zabiegu | 30 mg po co drugim zabiegu |
| Dializa otrzewnowa | Jednorazowo 30 mg | 30 mg raz w tygodniu |
Interakcje z innymi lekami
Właściwości farmakokinetyczne oseltamiwiru — niski stopień wiązania z białkami i metabolizm niezależny od CYP450 oraz glukuronidazy — sprawiają, że klinicznie znaczące interakcje za pośrednictwem tych mechanizmów są mało prawdopodobne. Probenecyd, silny inhibitor anionowej drogi wydzielania w cewkach nerkowych, prowadzi do około 2-krotnego wzrostu ekspozycji na aktywny metabolit, ale u pacjentów z prawidłową czynnością nerek dostosowanie dawki nie jest konieczne. Z amoksycyliną, wydalaną tą samą drogą, nie stwierdzono interakcji kinetycznych.
Znacząca konkurencja o wydzielanie cewkowe jest mało prawdopodobna: większość takich substancji ma margines bezpieczeństwa, a drogi eliminacji aktywnego metabolitu — przesączanie kłębuszkowe i anionowe wydzielanie kanalikowe — mają wystarczającą pojemność. Ostrożność jest jednak wskazana, gdy pacjent przyjmuje jednocześnie substancje o wąskim marginesie terapeutycznym wydalane tą samą drogą: chlorpropamid, metotreksat, fenylobutazon. Nie stwierdzono interakcji farmakokinetycznych oseltamiwiru ani jego głównych metabolitów przy jednoczesnym podawaniu z paracetamolem, kwasem acetylosalicylowym, cymetydyną, lekami zobojętniającymi kwas żołądkowy (wodorotlenki magnezu i glinu, węglan wapnia), rymantadyną i warfaryną — to ostatnie wykazano u stabilnych pacjentów leczonych warfaryną i niechorujących na grypę.
Ciąża i karmienie piersią
Kontrolowanych badań klinicznych u kobiet w ciąży nie prowadzono, ale dane zbierano z badań po wprowadzeniu produktu do obrotu i badań obserwacyjnych. Wraz z wynikami badań na zwierzętach nie wskazują one na bezpośrednie lub pośrednie szkodliwe działanie na rozwój ciąży, zarodka lub płodu ani na rozwój pourodzeniowy. Kobieta w ciąży może przyjmować oseltamiwir po rozważeniu dostępnych danych o bezpieczeństwie, patogenności krążącego szczepu wirusa grypy i choroby zasadniczej u samej pacjentki.
U karmiących samic szczura oseltamiwir i aktywny metabolit są wydzielane w mleku. Dane dotyczące mleka ludzkiego są bardzo ograniczone: obie substancje w nim wykrywano, jednak w stężeniach na tyle niskich, że dawka u niemowlęcia karmionego piersią byłaby subterapeutyczna. Biorąc to pod uwagę, a także patogenność krążącego wirusa i chorobę zasadniczą kobiety karmiącej piersią, podawanie leku można rozważyć, jeśli istnieją istotne potencjalne korzyści dla matki. Dane przedkliniczne nie dowodzą wpływu oseltamiwiru na płodność kobiet lub mężczyzn.
Działania niepożądane
U dorosłych i młodzieży najczęściej zgłaszano nudności i wymioty w badaniach dotyczących leczenia oraz nudności w badaniach dotyczących profilaktyki. Większość tych reakcji zgłaszano jako jednorazowe wystąpienie w pierwszej lub drugiej dobie leczenia i ustępowały samoistnie w ciągu 1–2 dni, u większości pacjentów nie powodując przerwania terapii. U dzieci najczęstszą reakcją były wymioty. Bardzo często obserwowano ból głowy; często — bezsenność, zapalenie oskrzeli, opryszczkę pospolitą, zapalenie nosogardła, zakażenia górnych dróg oddechowych, zapalenie zatok, kaszel, ból gardła, wodnisty wyciek z nosa, wymioty, ból brzucha, niestrawność, ból, zawroty głowy, zmęczenie, gorączkę, ból kończyn. Niezbyt często odnotowywano reakcje nadwrażliwości, zaburzenia świadomości, drgawki, zaburzenia rytmu serca, zwiększoną aktywność enzymów wątrobowych, wyprysk, zapalenie skóry, wysypkę, pokrzywkę.
Rzadkie, lecz ciężkie reakcje zgłaszane po wprowadzeniu produktu do obrotu to: reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne, zaburzenia wątroby — piorunujące zapalenie wątroby, niewydolność wątroby i żółtaczka — obrzęk naczynioruchowy, zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna martwica naskórka, krwawienie z przewodu pokarmowego oraz zaburzenia neuropsychiatryczne. Ostatni punkt wymaga wyjaśnienia. Sama grypa może przebiegać z halucynacjami, majaczeniem i nieprawidłowym zachowaniem — w niektórych przypadkach zakończonymi zgonem; rozwijają się one w przebiegu zapalenia mózgu lub encefalopatii, ale także bez ciężkiego schorzenia. Po wprowadzeniu produktu do obrotu u chorych na grypę przyjmujących oseltamiwir obserwowano drgawki i majaczenie ze zmianami świadomości, splątaniem, halucynacjami, wzburzeniem i koszmarami sennymi, w bardzo małej liczbie przypadków zakończone samookaleczeniem lub zgonem. Zdarzenia te występowały i ustępowały nagle, obserwowano je przede wszystkim u dzieci i młodzieży, a udział oseltamiwiru w nich jest nieznany: podobne reakcje występowały też u chorych, którzy leku nie przyjmowali. U dzieci poniżej 1 roku najczęstsze były wymioty, biegunki i pieluszkowe zapalenie skóry.
Przedawkowanie
Przypadki przedawkowania opisano zarówno w badaniach klinicznych, jak i po wprowadzeniu produktu do obrotu. W większości z nich nie raportowano zdarzeń niepożądanych, a te zgłaszane były pod względem rodzaju i częstości podobne do obserwowanych przy dawkach terapeutycznych. Nie jest znane specyficzne antidotum.
Cechą praktyczną jest to, że przedawkowanie zgłaszano częściej u dzieci niż u dorosłych i młodzieży. Stąd bezpośrednie zalecenie: ostrożność jest potrzebna i podczas przygotowywania zawiesiny doustnej, i podczas podawania dziecku produktów zawierających oseltamiwir. Właśnie na tym etapie — przygotowania i odmierzania dawki — najczęściej dochodzi do pomyłki.
Jak uzyskać receptę na Ebilfumin online
Oseltamiwir ma wąskie okno czasowe: skuteczność leczenia jest udowodniona, gdy rozpoczyna się je w ciągu 2 dni od wystąpienia objawów, a profilaktyka — w ciągu 2 dni od kontaktu. Dlatego zgłosić się trzeba od razu, a nie po kilku dniach choroby, i nie „na wszelki wypadek” z wyprzedzeniem.
W ankiecie podaj, kiedy dokładnie pojawiły się pierwsze objawy albo kiedy doszło do kontaktu z chorym, jakie objawy są teraz i czy wiadomo o przypadkach grypy w twoim otoczeniu. Koniecznie podaj swój wiek i masę ciała: dawka u dzieci wyliczana jest według wagi, a kapsułki są dostępne tylko po 30, 45 i 75 mg. Osobno wymień choroby nerek wraz z klirensem kreatyniny, jeśli jest znany, dializy, choroby wątroby, obniżoną odporność, ciążę lub karmienie piersią. Zgłoś przyjmowanie chlorpropamidu, metotreksatu lub fenylobutazonu oraz to, czy wcześniej występowały reakcje neuropsychiatryczne. Pamiętaj, że lek nie zastępuje szczepienia i nie działa na inne zakażenia układu oddechowego. Lekarz analizuje dane i przy wystarczających podstawach wystawia e-receptę do apteki w Polsce.
