Clostilbegyt - (IR) - ulotka, cena, sposób stosowania i przeciwwskazania leku

Clostilbegyt - (IR): skład i postać leku

Jedna tabletka zawiera 50 mg cytrynianu klomifenu. Oznaczenie „(IR)” wskazuje na import równoległy: lek sprowadził do Polski oficjalny importer z innego kraju Unii Europejskiej. Substancja czynna, dawka i treść ulotki są takie same jak w wersji podstawowej, a różnić się mogą jedynie szata graficzna opakowania i wygląd ulotki.

Tabletki zawierają laktozę. Ma to znaczenie dla osób z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy: takim pacjentkom lek nie odpowiada.

Jak działa Clostilbegyt - (IR)

Cytrynian klomifenu to racemiczna mieszanina izomeru cis, czyli zuklomifenu, oraz izomeru trans, czyli enklomifenu, przy czym izomer cis stanowi 30–50% substancji. Jest to związek antyestrogenowy, który selektywnie hamuje receptor podwzgórzowy wiążący estradiol.

Sens tej blokady polega na tym, że podwzgórze przestaje „widzieć” estrogeny i na drodze sprzężenia zwrotnego zwiększa produkcję gonadotropin, a te stymulują owulację. Wynika stąd główne ograniczenie: lek niczego nie dodaje z zewnątrz, jedynie zdejmuje hamulec z własnej osi hormonalnej. Jeśli sama oś nie działa, nie ma na czym oprzeć efektu.

Wskazania do stosowania

Wskazanie jest jedno — leczenie niepłodności u kobiet spowodowanej brakiem owulacji. U dzieci i młodzieży lek nie ma zastosowania. To krótkie wskazanie ma jednak długą listę sytuacji, w których leczenie z góry nie zadziała, i warto je znać przed rozpoczęciem terapii.

• Pierwotna niewydolność jajników lub przysadki — leczenie nie jest skuteczne.
• Zaburzenia czynności tarczycy lub nadnerczy jako przyczyna braku owulacji — potrzebne jest swoiste leczenie tych stanów, klomifen go nie zastępuje.
• Hiperprolaktynemia — zalecane są inne metody leczenia.
• Brak miesiączek wywołany małą masą ciała — lek nie jest preparatem pierwszego rzutu.
• Wczesna menopauza z dużymi stężeniami FSH we krwi — lek nie jest skuteczny.

Sposób stosowania i dawkowanie

Dawkowanie ustala się indywidualnie, zależnie od wrażliwości jajników. Przy cyklicznych krwawieniach leczenie zaczyna się w 5. dniu cyklu, a przy wczesnej owulacji, czyli fazie folikularnej krótszej niż 12 dni — w 3. dniu. W przypadku braku miesiączek można zacząć w dowolnym dniu. Pierwszy schemat to 50 mg dziennie przez 5 dni; w tym czasie reakcję jajników sprawdza się badaniem ginekologicznym lub badaniami laboratoryjnymi, a owulacja następuje zwykle między 11. a 15. dniem cyklu.

• Drugi schemat stosuje się w razie niepowodzenia pierwszego: 100 mg na dobę przez 5 dni, począwszy od 5. dnia następnego cyklu. Jeśli owulacji nie ma, ten sam schemat można powtórzyć jeszcze raz.
• Gdy owulacji nadal brak, po trzymiesięcznej przerwie przeprowadza się dodatkowy, trzymiesięczny cykl leczenia. Dalszego powtarzania się nie zaleca.
• Nie wolno zwiększać dawki powyżej 100 mg dziennie ani wydłużać podawania powyżej 5 dni.
• W zespole policystycznych jajników, ze względu na ryzyko hiperstymulacji, dawka początkowa jest mniejsza — 25 mg na dobę.
• Przy braku miesiączki po antykoncepcji stosuje się 50 mg na dobę; zwykle pięciodniowa kuracja wystarcza już w pierwszym cyklu.

Przeciwwskazania

Przeciwwskazania łączą stany, w których leczenie jest niebezpieczne, oraz te, w których nie ma ono sensu.

• Uczulenie na klomifen lub którykolwiek składnik pomocniczy tabletki.
• Wątroba: każda jej choroba, a także zaburzenie jej czynności.
• Już istniejąca ciąża.
• Torbiel jajnika, poza zespołem policystycznych jajników.
• Pierwotna niedoczynność przysadki, a także zaburzona praca tarczycy lub nadnerczy.
• Krwawienia z macicy o nieustalonej przyczynie.
• Zaburzenia widzenia — dawne albo takie, które pojawiły się niedawno.
• Nowotwory hormonozależne, dysgenezja jajników, okres po menopauzie i inne sytuacje, w których nie przewiduje się odpowiedzi.

Środki ostrożności i szczególne zalecenia

Lek stosuje się wyłącznie pod stałą kontrolą ginekologa, a leczenie zawsze poprzedza dokładne badanie lekarskie; przed jego rozpoczęciem zaleca się test czynności wątroby. Stosowanie jest zasadne, gdy całkowite stężenie gonadotropiny w moczu jest poniżej dolnej granicy normy lub prawidłowe, jajniki w badaniu palpacyjnym są prawidłowe, a czynność tarczycy i nadnerczy niezaburzona. Inne przyczyny niepłodności przed leczeniem wyklucza się lub usuwa. Przy powiększeniu jajników albo zmianach torbielowatych leczenie odkłada się do powrotu jajników do prawidłowej wielkości, a potem zmniejsza dawkę lub skraca kurację; regularne badanie jajników w trakcie leczenia jest konieczne.

• Wzrok. W trakcie leczenia lub krótko po nim mogą pojawić się niewyraźne widzenie, plamki, błyski i mroczki iskrzące. Zwykle jest to odwracalne, ale opisano też przedłużone zaburzenia, w tym takie, które wystąpiły po przerwaniu leczenia; nieodwracalne mogą się stać przy zwiększonych dawkach lub przedłużonym leczeniu. Przy jakichkolwiek zaburzeniach widzenia leczenie się przerywa i kieruje pacjentkę do okulisty, a wcześniej uprzedza o większym zagrożeniu podczas prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, zwłaszcza przy zmiennym oświetleniu.
• Hiperstymulacja jajników. Zespół hiperstymulacji może rozwinąć się u pacjentek leczonych klomifenem w celu wywołania jajeczkowania; w części przypadków występował po leczeniu cyklicznym albo przy skojarzeniu z gonadotropinami. Wśród opisanych objawów wymieniono wysięk w osierdziu i obrzęki tkanek.
• Ciąża mnoga. Przy zapłodnieniu w trakcie leczenia jej prawdopodobieństwo jest większe: w badaniach klinicznych wyniosło 7,9% z 2369 ciąż — bliźniacze 6,9%, trojacze 0,5%, czworacze 0,3%, pięcioracze 0,13%. Możliwe powikłania i zagrożenia takiej ciąży omawia się z lekarzem zawczasu.
• Ciąża pozamaciczna. Ryzyko ciąży ektopowej, w tym jajowodowej i jajnikowej, jest zwiększone; opisano przypadki jednoczesnej ciąży wewnątrzmacicznej i pozamacicznej. Nagły ból podbrzusza wymaga natychmiastowego kontaktu z lekarzem.
• Czas leczenia i ryzyko onkologiczne. Odnotowano rzadkie przypadki raka jajnika przy stosowaniu leków zwiększających płodność; głównym czynnikiem ryzyka jest sama niepłodność, ale dane epidemiologiczne wskazują, że przewlekłe podawanie klomifenu może to ryzyko zwiększać. Dlatego zalecanego okresu leczenia się nie przekracza.
• Pozostałe. Przy mięśniakach macicy leczenie prowadzi się bardzo ostrożnie ze względu na możliwy wzrost mięśniaków. Opisano przypadki hipertrójglicerydemii — przy hiperlipidemii w wywiadzie osobistym lub rodzinnym wskazana bywa okresowa kontrola trójglicerydów. Ustalenie czasu owulacji podczas leczenia często jest trudne, a niewydolność ciałka żółtego zdarza się nierzadko, dlatego po zapłodnieniu zaleca się profilaktyczne leczenie progesteronem.

Interakcje z innymi lekami

Nie przeprowadzano badań interakcji z innymi produktami leczniczymi, dlatego listy niebezpiecznych połączeń w ulotce nie ma.

To nie powód, by przemilczeć przyjmowane leki. Klomifen działa poprzez własną oś hormonalną, a każdy wpływ na nią zmienia wynik: leki tarczycowe, preparaty stosowane w hiperprolaktynemii, antykoncepcja hormonalna, którą odstawia się przed rozpoczęciem leczenia. Osobno wymieniono gonadotropiny — ich skojarzenie z klomifenem znalazło się wśród sytuacji, w których dochodziło do zespołu hiperstymulacji jajników. Pełna lista leków jest więc ginekologowi potrzebna w każdym przypadku.

Ciąża i karmienie piersią

W ciąży lek jest przeciwwskazany. Nie ma dowodów na szkodliwy wpływ klomifenu na płód ludzki, jednak w dużych dawkach powodował on zgon płodów u ciężarnych samic szczura i królika. U noworodków matek, u których owulację wywoływano klomifenem, obserwowano wady rozwojowe — wrodzone wady serca, zespół Downa, szpotawość, nieprawidłowości jelit, spodziectwo — ale ich częstość nie różniła się od populacji ogólnej i była niższa niż 1%. Z badań klinicznych wynika, że odsetek ciąż zakończonych poronieniem lub obumarciem płodu wynosił 21,4%, a ektopowych 1,18%.

Aby nie zastosować klomifenu we wczesnej ciąży, w każdym cyklu leczenia potwierdza się występowanie owulacji, a przed kolejnym cyklem wykonuje test ciążowy. Ważna jest też uwaga ogólna, o której lekarz ma obowiązek uprzedzić: ryzyko poronienia i wad rozwojowych istnieje w każdej ciąży, niezależnie od tego, czy owulację wywołano klomifenem, czy nastąpiła sama, a wpływ mają na nie wiek obojga partnerów, poronienia w wywiadzie, genotyp Rh, cukrzyca, choroby serca i inne czynniki. Nie wiadomo, czy cytrynian klomifenu przenika do mleka kobiecego, a sam klomifen może hamować wydzielanie mleka.

Działania niepożądane

Bardzo często obserwuje się powiększenie jajników. Często występują ból głowy, uderzenia gorąca, nudności, wymioty, wzdęcia i gazy, dyskomfort piersi, plamienie lub krwawienie w środku cyklu oraz zaburzenia widzenia — niewyraźne widzenie, plamki, migotanie, powidoki. Niezbyt często pojawiają się depresja, zawroty głowy, uczucie omdlewania lub wirowania, napięcie nerwowe, bezsenność i zmęczenie; rzadko drgawki, zaćma i zapalenie nerwu wzrokowego.

Z nieznaną częstością opisano guzy hormonozależne i raka jajnika, reakcje alergiczne, hipertrójglicerydemię, psychozę paranoidalną, niepokój i wahania nastroju, omdlenia, incydenty naczyniowo-mózgowe oraz zakrzepicę żył i zatok mózgu, dezorientację i zaburzenia mowy, tachykardię i kołatanie serca, zapalenie trzustki, upośledzenie czynności komórek wątrobowych z żółtaczką i wzrostem transaminaz, pokrzywkę, zapalenie skóry, rumień wielopostaciowy i obrzęk naczynioruchowy, endometriozę i jej zaostrzenie, zmniejszenie grubości endometrium, olbrzymie powiększenie jajników i zespół hiperstymulacji. Warto pamiętać o ogólnej obserwacji z badań klinicznych: działania niepożądane zależą od dawki i występują częściej przy większych dawkach oraz dłuższym leczeniu, a przy dawkach zalecanych są nieznaczne i rzadko wpływają na terapię.

Przedawkowanie

Toksycznych efektów ostrego przedawkowania klomifenu nie opisywano, jednak liczba zgłoszonych przypadków jest niewielka i nie można na tej podstawie uznawać przekraczania dawki za bezpieczne.

Po przyjęciu dawki większej niż zalecana obserwowano nudności, wymioty, objawy naczynioruchowe w postaci uderzeń gorąca, napadowe zaczerwienienie twarzy, zaburzenia widzenia — pogorszenie ostrości, błyski, mroczki iskrzące — oraz powiększenie jajników z bólem podbrzusza lub brzucha. Poza usunięciem klomifenu z organizmu możliwe jest jedynie leczenie podtrzymujące; brak danych o tym, czy usuwa się go metodą dializy.

Jak uzyskać receptę na Clostilbegyt - (IR) online

Klomifen stosuje się wyłącznie pod stałą kontrolą ginekologa. Przed leczeniem wyklucza się inne przyczyny niepłodności, ocenia stan jajników, sprawdza czynność wątroby, tarczycy i nadnerczy, a w każdym cyklu potwierdza owulację. Zalecenie leku na podstawie ankiety online nie jest możliwe.

Konsultacja online może pomóc w pytaniach o zalecony schemat oraz przy wystawieniu kolejnego opakowania w ramach już rozpoczętego leczenia. W ankiecie podaj, kto prowadzi leczenie, jaki schemat zalecono — 50 czy 100 mg i od którego dnia cyklu — ile kuracji przeprowadzono i czy była trzymiesięczna przerwa. Koniecznie zgłoś zespół policystycznych jajników, torbiele i mięśniaki macicy, choroby wątroby, tarczycy i nadnerczy, hiperprolaktynemię, hiperlipidemię u siebie lub w rodzinie oraz drgawki w wywiadzie. Osobno powiedz, jeśli pojawiły się zaburzenia widzenia, ból podbrzusza lub szybko powiększający się brzuch: to powód, by zgłosić się do lekarza natychmiast, nie czekając do końca kuracji. Przed nowym cyklem koniecznie wykonaj test ciążowy. Lekarz analizuje dane i przy wystarczających podstawach wystawia e-receptę do apteki w Polsce.