Captopril Polfarmex - ulotka, cena, sposób stosowania i przeciwwskazania leku

Captopril Polfarmex: skład i postać

Jedna tabletka zawiera 12,5 mg, 25 mg lub 50 mg kaptoprylu. Trzy moce są potrzebne, bo zakres stosowanych dawek jest bardzo szeroki: leczenie nierzadko zaczyna się od 6,25 mg — połowy najmniejszej tabletki — a maksymalna dawka dobowa wynosi 150 mg.

Lek można przyjmować przed posiłkiem, w jego trakcie i po nim — sztywnego powiązania z porami jedzenia nie ma. To jedno z niewielu praktycznych ułatwień: niemal wszystko inne w tej charakterystyce wymaga precyzji.

Jak działa Captopril Polfarmex

Kaptopryl to inhibitor konwertazy angiotensyny. Hamuje przejście nieaktywnej angiotensyny I w aktywną angiotensynę II. U chorych z nadciśnieniem zablokowanie syntezy angiotensyny II powoduje spadek ciśnienia, a zahamowanie tkankowych układów renina-angiotensyna zmniejsza przerost lewej komory.

W niewydolności serca efekt osiągany jest inaczej: zmniejszając opór obwodowy, kaptopryl obniża pracę serca i poprawia stan chorego. A w nefropatii cukrzycowej zmniejsza białkomocz — działa więc już nie jako lek obniżający ciśnienie, lecz jako preparat chroniący nerki. Trzy różne mechanizmy tłumaczą, dlaczego jedna substancja ma cztery różne wskazania.

Wskazania do stosowania

Wskazania są cztery i obejmują kardiologię oraz nefrologię.

• Nadciśnienie tętnicze.
• Przewlekła niewydolność serca z osłabieniem czynności skurczowej komór — w skojarzeniu z lekami moczopędnymi i, jeśli to właściwe, z glikozydami naparstnicy oraz β-adrenolitykami.
• Bezobjawowe zaburzenia czynności lewej komory z frakcją wyrzutową 40% lub niższą po zawale mięśnia sercowego u pacjentów z ustabilizowanym stanem klinicznym.
• Nefropatia cukrzycowa.

Warto zwrócić uwagę: w niewydolności serca kaptopryl występuje jako element skojarzenia, a nie samodzielne leczenie, a po zawale — tylko u pacjentów ustabilizowanych. To nie są formalności: w obu przypadkach chodzi o sytuacje, w których źle dobrana dawka może zaszkodzić.

Sposób stosowania i dawkowanie

Dawkę ustala się indywidualnie według reakcji pacjenta; zalecana maksymalna dawka dobowa to 150 mg.

Wskazanie	Schemat
Nadciśnienie tętnicze	Dawka początkowa 25–50 mg na dobę w dwóch dawkach podzielonych. Zwiększa się ją stopniowo, w odstępach co najmniej 2 tygodni, do 100–150 mg na dobę w dwóch dawkach. Możliwa jest monoterapia albo skojarzenie z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi, zwłaszcza tiazydowymi diuretykami; przy takim skojarzeniu wystarcza czasem podawanie raz na dobę
Duża aktywność układu renina-angiotensyna-aldosteron: hipowolemia, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, niewyrównana niewydolność serca	Zaczyna się od dawki pojedynczej 6,25 lub 12,5 mg pod ścisłym nadzorem lekarza, potem podaje ją 2 razy na dobę. Stopniowo dochodzi się do 50 mg na dobę w 1–2 dawkach, a w razie konieczności do 100 mg
Niewydolność serca	Leczenie zaczyna się pod ścisłym nadzorem lekarza od 6,25–12,5 mg 2–3 razy na dobę. Dawka podtrzymująca to 75–150 mg na dobę, maksymalnie 150 mg w dawkach podzielonych; dawkę zwiększa się w odstępach co najmniej 2 tygodni
Zawał mięśnia sercowego, wczesny start	W szpitalu możliwie szybko u pacjentów stabilnych hemodynamicznie: dawka próbna 6,25 mg, po 2 godzinach 12,5 mg, po 12 godzinach 25 mg. Przy braku niepożądanych objawów hemodynamicznych od następnego dnia 100 mg na dobę w dwóch dawkach przez 4 tygodnie, po czym stan ocenia się ponownie
Zawał mięśnia sercowego, późny start	Jeśli leczenia nie rozpoczęto w pierwszych 24 godzinach, zaczyna się je między 3. a 16. dobą przy stabilnej hemodynamice: 6,25 mg, potem przez 2 doby 12,5 mg trzy razy dziennie, następnie 25 mg trzy razy dziennie. Długotrwała dawka kardioprotekcyjna to 75–150 mg na dobę w 2–3 dawkach
Nefropatia w cukrzycy typu 1	75–100 mg na dobę w dawkach podzielonych; jeśli potrzebne jest dalsze obniżenie ciśnienia, dodaje się inne leki przeciwnadciśnieniowe

Osobno warto powiedzieć o objawowym niedociśnieniu, na przykład w przebiegu niewydolności serca: w takiej sytuacji zmniejsza się dawkę leków moczopędnych lub innych rozszerzających naczynia, by utrzymać stałą dawkę kaptoprylu. Ponieważ lek jest wydalany głównie przez nerki, przy niewydolności nerek dawkę dobiera się do klirensu kreatyniny.

Przeciwwskazania

Lista jest niewielka, ale każdy punkt ma charakter bezwzględny.

• Nadwrażliwość na kaptopryl, inny inhibitor ACE lub którąkolwiek substancję pomocniczą.
• Obrzęk naczynioruchowy wywołany leczeniem inhibitorami ACE oraz dziedziczny bądź samoistny obrzęk angioneurotyczny.
• Drugi i trzeci trymestr ciąży.
• Okres karmienia piersią.
• Jednoczesne stosowanie z produktami zawierającymi aliskiren u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniem czynności nerek przy przesączaniu kłębuszkowym poniżej 60 ml/min.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Najczęstszym problemem praktycznym jest nadmierne obniżenie ciśnienia. Objawowe niedociśnienie częściej występuje u pacjentów przyjmujących diuretyki, na diecie niskosodowej, z biegunką, wymiotami lub poddawanych hemodializie. Poziom sodu należy wyrównać przed podaniem inhibitora ACE, a dawkę początkową wybrać niższą. Pacjenci z niewydolnością serca są szczególnie narażeni na niedociśnienie i u nich zaczyna się od dawki mniejszej, a zwiększanie dawki kaptoprylu lub diuretyku prowadzi ze szczególną ostrożnością. Przy niewydolności sercowo-naczyniowej lub chorobie naczyniowo-mózgowej nadmierny spadek ciśnienia może zwiększyć ryzyko zawału albo udaru. Jeśli niedociśnienie się pogłębia, pacjenta kładzie się na plecach; czasem konieczne jest dożylne podanie roztworu soli fizjologicznej.

• Obrzęk naczynioruchowy. Obrzęk kończyn, twarzy, ust, błon śluzowych, języka, głośni i krtani może pojawić się w pierwszym tygodniu leczenia, choć w rzadkich przypadkach ciężki obrzęk występuje także po długiej terapii. Leczenie natychmiast się przerywa. Obrzęk języka, głośni lub krtani może skończyć się śmiercią, więc pomoc musi być natychmiastowa, a pacjenta obserwuje się w szpitalu 12–24 godziny i wypisuje dopiero po całkowitym ustąpieniu objawów.
• Nerki. Przy obustronnym zwężeniu tętnic nerkowych lub zwężeniu tętnicy jedynej czynnej nerki ryzyko niedociśnienia i niewydolności nerek jest duże, a utrata funkcji może objawiać się jedynie łagodnym wzrostem kreatyniny. Leczenie zaczyna się od małych dawek pod ścisłą kontrolą. Przy klirensie kreatyniny 40 ml/min i niższym dawkę dobiera się do klirensu oraz kontroluje potas i kreatyninę.
• Potas. U leczonych inhibitorami ACE opisywano wzrost stężenia potasu. W grupie ryzyka są pacjenci z niewydolnością nerek, cukrzycą oraz przyjmujący diuretyki oszczędzające potas, preparaty potasu, produkty z solami potasu i inne leki podwyższające potas, na przykład heparynę. Przy konieczności takiego skojarzenia kontroluje się potas w surowicy. Litu z kaptoprylem się nie łączy.
• Krew i wątroba. U pacjentów na inhibitorach ACE obserwowano neutropenię i agranulocytozę, trombocytopenię oraz anemię; przy prawidłowej czynności nerek i braku innych czynników ryzyka neutropenia zdarza się rzadko. Szczególna ostrożność jest potrzebna przy kolagenozach naczyń, leczeniu lekami immunosupresyjnymi, allopurynolem lub prokainamidem. Rzadko inhibitory ACE wiązano z żółtaczką cholestatyczną i postępującą piorunującą martwicą wątroby; przy pojawieniu się żółtaczki lub wzroście enzymów wątrobowych leczenie się przerywa i obserwuje pacjenta.

Jeszcze dwie ważne kwestie. Kaszel to znane działanie inhibitorów ACE, ustępujące po zaprzestaniu terapii; jeśli utrudnia życie, to powód, by omówić z lekarzem zmianę leku, a nie znosić go w milczeniu. Przy zwężeniu zastawki mitralnej lub aortalnej oraz przy zwężeniu drogi odpływu z lewej komory inhibitory ACE stosuje się ostrożnie.

Interakcje z innymi lekami

Interakcje kaptoprylu wygodnie pogrupować według skutków.

• Hiperkaliemia. Diuretyki oszczędzające potas, preparaty potasu, zamienniki soli z potasem i heparyna podnoszą stężenie potasu. Przy skojarzeniu kontroluje się je w surowicy.
• Niedociśnienie. Inne leki przeciwnadciśnieniowe, diuretyki i leki rozszerzające naczynia nasilają spadek ciśnienia. Właśnie dlatego przy objawowym niedociśnieniu charakterystyka radzi zmniejszać dawkę moczopędnych, a nie kaptoprylu.
• Lit. Jednoczesnego stosowania się nie zaleca: kaptopryl zwiększa stężenie litu i ryzyko jego toksyczności.
• Podwójna blokada. Skojarzenie z aliskirenem jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub obniżoną czynnością nerek. Ostrożność potrzebna jest też przy innych lekach działających na układ renina-angiotensyna.
• Krew. Leki immunosupresyjne, allopurynol i prokainamid zwiększają ryzyko neutropenii i agranulocytozy, zwłaszcza u pacjentów z istniejącą niewydolnością nerek.

Ciąża i karmienie piersią

Lek jest przeciwwskazany w ciąży i w okresie karmienia piersią. Stosowanie w drugim i trzecim trymestrze może prowadzić do poważnych zaburzeń u płodu i noworodka: niedociśnienia, niedorozwoju czaszki, bezmoczu, niewydolności nerek — niekiedy nieodwracalnej — oraz śmierci płodu.

Wynika stąd praktyczna zasada: kobiety w wieku rozrodczym wymagające leczenia inhibitorami ACE powinny stosować skuteczną antykoncepcję. Jeśli lek jest jednak konieczny u matki karmiącej, karmienie piersią się przerywa. Planując ciążę, kwestię zamiany leku omawia się z lekarzem wcześniej, a nie po dodatnim teście.

Działania niepożądane

Profil działań niepożądanych kaptoprylu jest dobrze przewidywalny i niemal w całości wynika z jego mechanizmu oraz ostrzeżeń.

Najbardziej znany jest suchy kaszel, charakterystyczny dla całej klasy inhibitorów ACE i ustępujący po odstawieniu. Ze strony krążenia możliwe są nadmierne obniżenie ciśnienia, zwłaszcza po pierwszej dawce i u pacjentów przyjmujących diuretyki, oraz zawroty głowy. Ze strony nerek — pogorszenie czynności ze wzrostem kreatyniny, szczególnie przy zwężeniu tętnic nerkowych, i wzrost potasu we krwi. Osobną i najgroźniejszą grupę stanowi obrzęk naczynioruchowy obejmujący twarz, język, głośnię i krtań, wymagający natychmiastowej pomocy. Ze strony krwi opisano neutropenię i agranulocytozę, trombocytopenię oraz anemię, ze strony wątroby — żółtaczkę cholestatyczną i, w rzadkich przypadkach, ciężkie uszkodzenie wątroby. Możliwe są też zaburzenia smaku, wysypki skórne i reakcje nadwrażliwości. Praktyczny wniosek jest prosty: kontrola potasu, kreatyniny i morfologii krwi w trakcie leczenia to nie asekuracja, lecz sposób, by w porę zauważyć te reakcje.

Przedawkowanie

Głównym objawem przedawkowania jest hipotonia, czyli nadmierny spadek ciśnienia tętniczego. To ona wyznacza również postępowanie: leczenie sprowadza się do stabilizacji ciśnienia.

U dorosłych kaptopryl można usunąć z organizmu przez hemodializę; dializa otrzewnowa nie jest skuteczna. W praktyce warto pamiętać, że spadek ciśnienia może się nasilić przy odwodnieniu, przyjmowaniu leków moczopędnych lub diecie niskosodowej — czyli przy tych samych czynnikach, które wymieniono w ostrzeżeniach. Jeśli po przyjęciu leku pojawi się znaczne osłabienie, zawroty głowy albo stan przedomdleniowy, pacjenta należy położyć i zgłosić się po pomoc medyczną.

Jak uzyskać receptę na Captopril Polfarmex online

Kaptopryl wymaga nadzoru lekarskiego z całkiem konkretnych powodów. Dawkę dobiera się stopniowo, w odstępach co najmniej dwutygodniowych, a przy niewydolności serca i po zawale leczenie zaczyna się pod ścisłym nadzorem, czasem w szpitalu. Poza tym w trakcie terapii kontroluje się potas i kreatyninę, a przed rozpoczęciem trzeba wykluczyć zwężenie tętnic nerkowych. Pierwsze przepisanie na podstawie ankiety online nie jest możliwe.

Konsultacja online nadaje się do kontynuacji dobranej terapii. W ankiecie podaje się wskazanie — nadciśnienie, niewydolność serca, stan po zawale czy nefropatia cukrzycowa — kto przepisał lek, obecną dawkę i częstość przyjmowania, domowe pomiary ciśnienia z ostatnich tygodni oraz świeże wyniki: kreatyninę, wyliczone przesączanie kłębuszkowe i potas. Koniecznie trzeba zgłosić ciążę lub jej planowanie, choroby nerek, pojawienie się suchego kaszlu, a zwłaszcza wszelkie epizody obrzęku twarzy, ust czy języka — po takim epizodzie inhibitorów ACE się nie przepisuje. Warto wymienić także leki towarzyszące: moczopędne, zwłaszcza oszczędzające potas, preparaty potasu, lit, NLPZ i aliskiren. Lekarz analizuje dane i przy wystarczających podstawach wystawia e-receptę do apteki w Polsce.