Aethoxysklerol 1%: skład i postać farmaceutyczna
Aethoxysklerol jest dostępny w ampułkach po 2 ml w postaci roztworu do wstrzykiwań dożylnych. Ampułka zawiera 10 mg, 20 mg, 40 mg lub 60 mg polidokanolu — w zależności od stężenia leku. Stężeniu 1% odpowiada zawartość 20 mg polidokanolu w ampułce o objętości 2 ml. Polidokanol w dokumentacji określany jest również jako lauromakrogol 400: jest to ta sama substancja czynna, a dobowe ograniczenia dawki oblicza się właśnie w odniesieniu do niej.
W skład preparatu wchodzi 5% etanolu. Ampułka jest przeznaczona do jednorazowego użycia: niewykorzystanego roztworu nie przechowuje się i nie stosuje ponownie. Lek podaje wyłącznie lekarz, dlatego postać farmaceutyczna nie jest przeznaczona do samodzielnego stosowania przez pacjenta.
Jak działa Aethoxysklerol 1%
Polidokanol działa drażniąco na śródbłonek — wewnętrzną wyściółkę naczyń krwionośnych. W rezultacie ściana patologicznie zmienionego naczynia ulega sklerotyzacji, czyli staje się grubsza i sztywniejsza, a światło naczynia zamyka się w wyniku powoli tworzącego się zakrzepu. Właśnie na tym opiera się metoda: zmieniona żyła przestaje uczestniczyć w krążeniu krwi.
Podanie polidokanolu w okolice ściany naczynia dodatkowo wywołuje obrzęk tkanek, który uciska ścianę żylaka z zewnątrz i ułatwia jej zamknięcie. Ponadto lek działa miejscowo znieczulająco, co poprawia tolerancję samego zabiegu.
Wskazania do stosowania
Aethoxysklerol 1% stosuje się do sklerotyzacji drobnych żylaków o średnicy od 1 do 3 mm, a także do sklerotyzacji żył centralnych tzw. pajączków naczyniowych. Stężenie dobiera się do kalibru naczynia: im większa żyła, tym wyższe wymagane stężenie roztworu.
Inne stężenia preparatu przeznaczone są do innych wskazań: 0,5% — do bardzo drobnych żylaków o średnicy do 1 mm oraz teleangiektazji, 2% — do żylaków średniej wielkości o średnicy do 4 mm, 3% — do żył o średnicy 4–8 mm oraz do sklerotyzacji guzków krwawniczych (hemoroidalnych). Wybór stężenia należy do lekarza podczas badania, dlatego nie wolno przenosić wskazań dotyczących jednego stężenia na inne.
Sposób stosowania i dawkowanie
Dawka dobowa jest ograniczona nie objętością roztworu, lecz ilością substancji czynnej: co do zasady nie należy przekraczać 2 mg lauromakrogolu 400 na kilogram masy ciała na dobę. Dla pacjenta o masie 70 kg oznacza to nie więcej niż 140 mg polidokanolu, co dla roztworu 1% odpowiada 14 ml preparatu. W praktyce stosowane dawki są zazwyczaj zdecydowanie mniejsze od maksymalnych dawek obliczeniowych. Rozległe żylaki leczy się zawsze w kilku sesjach, a nie podczas jednego zabiegu.
Objętość pojedynczego wstrzyknięcia
| Co jest sklerotyzowane | Objętość preparatu 1% |
|---|---|
| Żyły centralne pajączków naczyniowych | 0,1–0,2 ml |
| Żyły siatkowate (żylaki siatkowate) | 0,1–0,3 ml |
| Niewielkie żylaki | 0,1–0,3 ml |
| Pierwszy zabieg u osób ze skłonnością do alergii | nie więcej niż jedno wstrzyknięcie |
Przebieg zabiegu i postępowanie po nim
Wstrzyknięcia wykonuje się wyłącznie dożylnie. Niezależnie od sposobu nakłucia żyły — w pozycji stojącej z założoną kaniulą dożylną lub w pozycji siedzącej ze strzykawką gotową do podania — samo wkłucie wykonuje się dopiero wtedy, gdy noga jest ułożona poziomo lub uniesiona około 30–45 stopni powyżej poziomu. Po dezynfekcji miejsca wkłucia zakłada się opatrunek uciskowy lub pończochę elastyczną, po czym pacjent powinien chodzić przez 30 minut, najlepiej w pobliżu miejsca wykonywania zabiegu. Kompresję utrzymuje się przez 2–3 dni po skleroterapii pajączków naczyniowych i przez 5–7 dni w pozostałych przypadkach; przy rozległych żylakach zaleca się dłuższą terapię uciskową z użyciem bandaży o krótkim naciągu. Skuteczność leczenia zależy bezpośrednio od tego, jak starannie przestrzegana jest kompresja po zabiegu. W zależności od stopnia nasilenia i rozległości żylaków może być koniecznych kilka sesji w odstępach tygodnia lub dwóch.
Przeciwwskazania
Leku nie stosuje się w razie nadwrażliwości na którykolwiek ze składników preparatu oraz w wysokiej gorączce. Sklerotyzacji żylaków nie przeprowadza się u pacjentów unieruchomionych, przy ciężkich zaburzeniach krążenia, w zapaleniu wsierdzia lub zapaleniu mięśnia sercowego, w niewyrównanej niewydolności serca oraz niewyrównanym nadciśnieniu tętniczym, przy obrzękach kończyn uniemożliwiających założenie opatrunku uciskowego, w angiopatii cukrzycowej, a także u pacjentów w podeszłym wieku z ograniczoną mobilnością oraz u pacjentów wyniszczonych.
Osobną grupę przeciwwskazań stanowią schorzenia układu oddechowego: nieleczona lub oporna na leczenie astma oskrzelowa oraz ciężkie choroby układu oddechowego. Preparatu nie wolno podawać dotętniczo ze względu na ryzyko martwicy. Nie stosuje się go w celach kosmetycznych u pacjentów z zaburzeniami krążenia tętniczego w stopniu lekkim lub umiarkowanym, a sklerotyzacji guzków krwawniczych nie przeprowadza się w ostrym stanie zapalnym w okolicy odbytu.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Rozległych żylaków nie wolno sklerotyzować w trakcie jednego zabiegu — leczenie zawsze dzieli się na kilka sesji. Jeśli u pacjenta stwierdzono nadwrażliwość na leki, podczas pierwszego zabiegu wykonuje się nie więcej niż jedno wstrzyknięcie; w zależności od reakcji, podczas kolejnych sesji lek można podawać w kilku wstrzyknięciach, nie przekraczając maksymalnej dawki.
- w przypadku żylaków w okolicy stawu skokowego stosuje się wyłącznie niewielkie ilości preparatu o małym stężeniu — w tej okolicy istnieje wysokie ryzyko niezamierzonego podania dotętniczego;
- po chirurgicznym usunięciu żył głównych w znieczuleniu ogólnym przed sklerotyzacją ich dopływów zachowuje się 2‑dniową przerwę;
- zastosowanie preparatu w obrębie twarzy może spowodować wsteczny przepływ krwi w tętnicach i prowadzić do trwałych, nieustępujących zaburzeń widzenia;
- tworzące się w pojedynczych przypadkach zakrzepy usuwa się nakłuciem i następowym wyciśnięciem;
- ampułkę wykorzystuje się jednorazowo, pozostałego roztworu nie stosuje się ponownie;
- wstrzyknięcia wykonuje się wyłącznie dożylnie i tylko przy poziomym lub uniesionym ułożeniu nogi;
- wynik leczenia zależy od starannego przestrzegania kompresji po zabiegu.
Interakcje z innymi lekami
Dane dotyczące interakcji preparatu są ograniczone, jednak jedna z nich ma istotne znaczenie kliniczne: jednoczesne stosowanie z innymi środkami znieczulającymi może prowadzić do zahamowania czynności serca.
Z tego powodu przed zabiegiem należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach oraz o każdym planowanym lub niedawno przebytym znieczuleniu — zarówno ogólnym, jak i miejscowym.
Ciąża i karmienie piersią
W okresie ciąży preparat może być stosowany wyłącznie w razie wyraźnej konieczności. Decyzję podejmuje lekarz, rozważając oczekiwaną korzyść dla kobiety i potencjalne ryzyko, ponieważ skleroterapia żylaków w zdecydowanej większości przypadków może zostać odroczona.
Kobiety karmiące piersią po zastosowaniu preparatu powinny przerwać karmienie na 2–3 dni. Warto zaplanować tę przerwę z wyprzedzeniem, przed zabiegiem, aby przygotować pokarm dla dziecka na ten okres.
Działania niepożądane
Najczęstszą reakcją jest hiperpigmentacja w miejscu zastosowania, czyli ściemnienie skóry nad leczoną żyłą. Często obserwuje się zapalenie żył powierzchownych, zapalenie tkanek okołonaczyniowych, zakrzepowe zapalenie żył oraz martwicę tkanek w miejscu wstrzyknięcia. Znaczna część działań niepożądanych wiąże się właśnie z miejscem iniekcji, a nie z ogólnym działaniem leku.
- bardzo często: hiperpigmentacja w miejscu zastosowania;
- często: zapalenie żył powierzchownych, zapalenie tkanek wokół żyły, zakrzepowe zapalenie żył, martwica tkanek w miejscu wstrzyknięcia;
- bardzo rzadko: skórne reakcje nadwrażliwości, wstrząs anafilaktyczny, reakcje przypominające napad astmy oskrzelowej;
- pojedyncze przypadki: zapaść (kolaps), zawroty głowy, zaburzenia oddychania, zaburzenia widzenia, nudności;
- pojedyncze przypadki: miejscowe zaburzenia czucia, metaliczny posmak w ustach, uczucie ucisku w klatce piersiowej;
- po sklerotyzacji guzków krwawniczych: przejściowy ból w okolicy wstrzyknięcia lub gruczołu krokowego utrzymujący się do 3 dni, rzadko — przemijające zaburzenia erekcji;
- nawrotowe krwawienie w miejscu wstrzyknięcia;
- niewielkie, bolesne ogniska martwicy błony śluzowej, gojące się w ciągu kilku dni.
Ciężkie reakcje — wstrząs anafilaktyczny, zapaść, nasilone zaburzenia oddychania — występują bardzo rzadko, ale wymagają natychmiastowej pomocy. Z tego właśnie powodu zabieg przeprowadza się w placówce medycznej, a pacjentowi zaleca się pozostanie w pobliżu przez około pół godziny po podaniu leku.
Jak otrzymać receptę na Aethoxysklerol 1% online
Aethoxysklerol 1% to lek na receptę do podawania dożylnego, stosowany wyłącznie przez lekarza: stężenie, objętość i liczbę sesji dobiera się do kalibru żył, a lista przeciwwskazań ze strony serca, naczyń i układu oddechowego jest dość obszerna. Podczas konsultacji online lekarz doprecyzuje charakter zmian żylnych, choroby współistniejące i stosowane leki.
Jeśli wskazania zostaną potwierdzone, a przeciwwskazania nie występują, lekarz wystawia e‑receptę, którą można zrealizować w wybranej aptece.
