ACC® Optima Active: skład i postać farmaceutyczna
ACC® Optima Active jest dostępny w postaci proszku doustnego w saszetkach. Jedna saszetka zawiera 600 mg acetylocysteiny, czyli pełną dawkę dobową. Proszku nie trzeba rozpuszczać: wysypuje się go bezpośrednio na język, dzięki czemu lek można przyjąć bez wody.
Skład substancji pomocniczych ma kilka istotnych cech. Każda saszetka zawiera 0,5 mg aspartamu — źródła fenyloalaniny, oraz do 527 mg sorbitolu. Sodu w jednej saszetce jest mniej niż 1 mmol (23 mg), dlatego lek uznaje się za praktycznie wolny od sodu.
Jak działa ACC® Optima Active
Acetylocysteina jest pochodną aminokwasu cysteiny, która działa w drogach oddechowych sekretolitycznie i mukoregulująco. Substancja rozrywa wiązania dwusiarczkowe w łańcuchach mukopolisacharydów i powoduje depolimeryzację łańcuchów DNA w ropnej wydzielinie. W wyniku tych procesów lepkość śluzu zmniejsza się, a gęsta wydzielina oskrzelowa staje się bardziej płynna i łatwiej ulega odkrztuszeniu.
Alternatywny mechanizm działania wiąże się ze zdolnością reaktywnych grup sulfhydrylowych (SH) do wiązania wolnych rodników i ich unieczynniania. Ponadto acetylocysteina uczestniczy w zwiększaniu syntezy glutationu — substancji ważnej dla detoksykacji czynników szkodliwych. Właśnie tym tłumaczy się działanie acetylocysteiny jako odtrutki w zatruciach paracetamolem.
Wskazania do stosowania
Lek stosuje się w leczeniu sekretolitycznym w ostrych i przewlekłych chorobach oskrzeli i płuc, gdy konieczne jest zmniejszenie lepkości wydzieliny oskrzelowej, aby ułatwić jej odkrztuszanie. Wskazanie sformułowano dla pacjentów dorosłych.
W odróżnieniu od postaci acetylocysteiny o mniejszej dawce ta postać obejmuje nie tylko stany ostre, lecz także przewlekłe choroby oskrzeli i płuc, w których gęsta wydzielina utrudnia oddychanie i słabo się odkrztusza.
Sposób stosowania i dawkowanie
Lek jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych: jedna saszetka raz na dobę, co odpowiada 600 mg acetylocysteiny na dobę. Dla młodzieży i dzieci ta postać nie jest odpowiednia — dla nich dostępna jest acetylocysteina w innych postaciach farmaceutycznych. Pacjentom z osłabionym odruchem kaszlowym, czyli osobom w podeszłym wieku i pacjentom osłabionym, lek lepiej przyjmować rano: w ciągu dnia łatwiej im odkrztusić rozrzedzoną wydzielinę. Bez zalecenia lekarza leku nie należy stosować dłużej niż 14 dni, a jeśli w ciągu 4-5 dni nie nastąpiła poprawa lub objawy się nasiliły, należy skonsultować się z lekarzem.
Jak przyjmować proszek
Zawartość jednej saszetki wysypuje się bezpośrednio na język. Proszek pobudza wydzielanie śliny, dlatego łatwo się go połyka i popijanie wodą nie jest konieczne. Przed połknięciem proszku nie rozgryza się. Taka postać przyjmowania jest wygodna poza domem, gdy wody może nie być pod ręką, i ułatwia przestrzeganie schematu leczenia przy jednorazowym dawkowaniu dobowym.
Przeciwwskazania
Leku nie stosuje się w przypadku nadwrażliwości na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Drugim przeciwwskazaniem jest wiek pacjenta poniżej 2 lat.
Poza formalnymi przeciwwskazaniami ta dawka nie jest przeznaczona dla młodzieży i dzieci: jedna saszetka zawiera pełną dawkę dobową dla osoby dorosłej. W młodszych grupach wiekowych stosuje się acetylocysteinę w innych postaciach farmaceutycznych.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Bardzo rzadko podczas stosowania acetylocysteiny obserwowano ciężkie reakcje skórne — zespół Stevensa-Johnsona i zespół Lyella. W większości takich przypadków wykrywano co najmniej jeden inny lek, który z większym prawdopodobieństwem był przyczyną zespołu śluzówkowo-skórnego. W razie pojawienia się nowych zmian na skórze i błonach śluzowych należy natychmiast przerwać przyjmowanie acetylocysteiny i zwrócić się o pomoc medyczną. U pacjentów z astmą oskrzelową może wystąpić skurcz oskrzeli — w takim przypadku przyjmowanie leku natychmiast się przerywa.
- ostrożność w chorobie wrzodowej w wywiadzie, zwłaszcza podczas przyjmowania innych leków drażniących błonę śluzową przewodu pokarmowego;
- ostrożność w nietolerancji histaminy, u takich pacjentów należy unikać długotrwałego leczenia ze względu na ryzyko bólu głowy, naczynioruchowego zapalenia błony śluzowej nosa i świądu;
- na początku leczenia możliwe jest zwiększenie objętości wydzieliny oskrzelowej, przy niedostatecznym odkrztuszaniu stosuje się drenaż ułożeniowy i odsysanie wydzieliny;
- leków mukolitycznych nie stosuje się u dzieci poniżej 2 lat ze względu na ryzyko niedrożności dróg oddechowych;
- lek zawiera aspartam jako źródło fenyloalaniny i może być szkodliwy dla pacjentów z fenyloketonurią;
- sorbitol zawarty w leku sumuje się z sorbitolem i fruktozą z innych leków i pożywienia oraz może wpływać na biodostępność innych leków przyjmowanych doustnie;
- leku nie stosuje się w rzadkiej dziedzicznej nietolerancji fruktozy.
Wpływ acetylocysteiny na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn nie jest znany.
Interakcje z innymi lekami
Badania interakcji prowadzono wyłącznie u osób dorosłych. Acetylocysteiny nie należy stosować jednocześnie z lekami osłabiającymi odruch kaszlowy. Doniesienia o inaktywacji antybiotyków — tetracyklin, z wyjątkiem doksycykliny, cefalosporyn, aminoglikozydów i penicylin — przez acetylocysteinę dotyczą wyłącznie badań in vitro, w których substancje te mieszano bezpośrednio ze sobą; mimo to ze względów bezpieczeństwa acetylocysteinę i antybiotyki doustne przyjmuje się osobno, w odstępie co najmniej 2 godzin, co nie dotyczy cefiksymu i lorakarbefu.
- węgiel aktywny może osłabiać działanie acetylocysteiny;
- acetylocysteina może nasilać rozszerzające naczynia i przeciwpłytkowe działanie nitrogliceryny;
- w razie konieczności jednoczesnego stosowania z nitrogliceryną kontroluje się ciśnienie tętnicze, ponieważ możliwe jest ciężkie niedociśnienie, na które może wskazywać ból głowy;
- acetylocysteina może wpływać na wyniki kolorymetrycznego oznaczania salicylanów;
- acetylocysteina może wpływać na wyniki oznaczania ciał ketonowych w moczu;
- leków zawierających acetylocysteinę nie zaleca się rozpuszczać razem z innymi lekami.
Ciąża i karmienie piersią
Brak wystarczających danych klinicznych dotyczących stosowania acetylocysteiny u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach nie wykazały wpływu na płodność i nie wskazują na bezpośrednie ani pośrednie szkodliwe działanie na przebieg ciąży, rozwój zarodka lub płodu, poród i rozwój pourodzeniowy. Acetylocysteina przenika przez łożysko, jednak dostępne dane nie wskazują na zagrożenie dla dziecka.
Lek można stosować w okresie ciąży dopiero po starannej ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Brak danych o przenikaniu acetylocysteiny do mleka kobiecego, dlatego również w okresie karmienia piersią decyzję o zastosowaniu podejmuje lekarz, rozważywszy korzyści i ryzyko.
Działania niepożądane
Niezbyt często obserwowano reakcje nadwrażliwości, do których należą obrzęk naczynioruchowy, świąd, pokrzywka i wysypka z rozległymi zmianami skórnymi, a także ból głowy, szumy uszne, tachykardia, niedociśnienie tętnicze i podwyższenie temperatury ciała. Ze strony przewodu pokarmowego niezbyt często odnotowywano wymioty, biegunkę, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, ból brzucha i nudności, a ze strony układu oddechowego rzadko — skurcz oskrzeli i duszność.
- bardzo rzadko: wstrząs anafilaktyczny, reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne;
- bardzo rzadko: krwawienie, częściowo związane z reakcjami nadwrażliwości;
- bardzo rzadko: zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, czyli zespół Lyella;
- częstość nieznana: obrzęk twarzy.
W większości przypadków ciężkich reakcji skórnych wykrywano co najmniej jeden inny lek, który z większym prawdopodobieństwem był ich przyczyną. W razie nawracających zmian na skórze i błonach śluzowych przyjmowanie acetylocysteiny należy natychmiast przerwać i zwrócić się o pomoc medyczną. W szeregu badań potwierdzono zmniejszenie agregacji płytek krwi w obecności acetylocysteiny, jednak znaczenie kliniczne tego działania nie zostało dotąd wyjaśnione.
Przedawkowanie
Dotychczas nie ma doniesień o przypadkach zatrucia po doustnym przyjęciu acetylocysteiny. U ochotników przyjmujących acetylocysteinę w dawce 11,6 g na dobę przez 3 miesiące nie obserwowano ciężkich działań niepożądanych. Acetylocysteina przyjmowana doustnie w dawkach do 500 mg na kilogram masy ciała była dobrze tolerowana i nie powodowała objawów zatrucia. Doświadczenie u ludzi dotyczy dożylnego podawania acetylocysteiny w maksymalnych dawkach dobowych do 30 g w leczeniu zatrucia paracetamolem.
Przedawkowanie może wywołać objawy żołądkowo-jelitowe — nudności, wymioty i biegunkę. U niemowląt istnieje ryzyko nadmiernego wydzielania. W razie potrzeby stosuje się leczenie objawowe.
Jak otrzymać receptę na ACC® Optima Active online
Aby otrzymać receptę na ACC® Optima Active, potrzebna jest konsultacja lekarska: lek zawiera pełną dawkę dobową w jednej saszetce, jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych i wymaga uwagi w fenyloketonurii, nietolerancji fruktozy oraz przy jednoczesnym stosowaniu nitrogliceryny. Lekarz ustali charakter choroby oskrzeli i płuc, czas trwania objawów, choroby współistniejące i przyjmowane leki.
Konsultacja online pozwala omówić te kwestie zdalnie, a w razie wskazań lekarz wystawia receptę elektroniczną, którą można zrealizować w wybranej aptece.
