Poltram® Combo – nowoczesny lek przeciwbólowy złożony, stosowany w bólu o umiarkowanym i dużym nasileniu
Poltram® Combo to złożony lek przeciwbólowy zawierający dwie substancje czynne: tramadol (37,5 mg) i paracetamol (325 mg) w jednej tabletce. Produkt jest stosowany u dorosłych i młodzieży w wieku powyżej 12 lat w przypadku bólu o umiarkowanym i dużym nasileniu, kiedy konieczne jest właśnie połączenie tramadolu z paracetamolem.
Skład i postać leku Poltram® Combo
| Substancje czynne | Zawartość w 1 tabletce |
|---|---|
| Chlorowodorek tramadolu | 37,5 mg |
| Paracetamol | 325 mg |
Tabletki są powlekane, przeznaczone do stosowania doustnego; nie wolno ich łamać ani żuć.
Wskazania do stosowania leku Poltram® Combo
Preparat jest wskazany do objawowego leczenia bólu o umiarkowanym i dużym nasileniu u dorosłych i młodzieży od 12. roku życia. Zastosowanie leku Poltram® Combo jest uzasadnione, gdy:
- monoterapia innymi lekami przeciwbólowymi jest niewystarczająco skuteczna;
- konieczne jest połączenie opioidowego leku przeciwbólowego (tramadol) z nieopioidowym (paracetamol);
- istotne jest wzmocnienie i wydłużenie działania przeciwbólowego dzięki dwóm mechanizmom działania.
Preparat należy do drugiego stopnia drabiny analgetycznej WHO i jest stosowany z przepisu lekarza.
Jak działa Poltram® Combo
Tramadol
- jest lekiem przeciwbólowym o działaniu ośrodkowym;
- nieselektywny agonista receptorów opioidowych μ, δ i κ (z przewagą działania na receptory μ);
- dodatkowo hamuje wychwyt zwrotny noradrenaliny oraz nasila uwalnianie serotoniny, co zwiększa efekt przeciwbólowy;
- wykazuje działanie przeciwkaszlowe;
- w dawkach terapeutycznych, w odróżnieniu od morfiny, w niewielkim stopniu wpływa na ośrodek oddechowy i praktycznie nie zaburza motoryki przewodu pokarmowego;
- pod względem siły działania jest około 6–10 razy słabszy od morfiny.
Paracetamol
- lek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy;
- mechanizm działania nie jest w pełni poznany, przypuszcza się współistnienie efektów ośrodkowych i obwodowych;
- wzmacnia działanie przeciwbólowe tramadolu i umożliwia stosowanie mniejszych dawek składnika opioidowego.
Jak stosować Poltram® Combo
Ogólne zasady stosowania
- Stosować doustnie.
- Tabletki należy połykać w całości, popijając odpowiednią ilością wody.
- Nie wolno łamać ani żuć tabletek.
- Stosować najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy czas.
Dawkowanie u dorosłych i młodzieży od 12 lat
- Zalecana dawka początkowa to 2 tabletki (75 mg tramadolu + 650 mg paracetamolu).
- W razie potrzeby można przyjąć kolejną dawkę, przy czym:
- nie więcej niż 8 tabletek na dobę (300 mg tramadolu i 2600 mg paracetamolu);
- odstęp między dawkami co najmniej 6 godzin.
Czas trwania leczenia powinien być możliwie najkrótszy. W przypadku konieczności długotrwałego stosowania pacjent wymaga regularnej oceny zasadności kontynuacji terapii oraz, jeśli to możliwe, przerw w przyjmowaniu leku.
Pacjenci w podeszłym wieku
- Do 75. roku życia, przy braku ciężkiej niewydolności wątroby lub nerek, zwykle nie ma konieczności modyfikacji dawki.
- Po 75. roku życia eliminacja leku może być spowolniona, dlatego odstęp między dawkami zaleca się wydłużyć powyżej 6 godzin.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- W przypadku ciężkiej niewydolności nerek (klirens kreatyniny < 10 ml/min) preparat jest przeciwwskazany.
- Przy klirensie kreatyniny 10–30 ml/min odstęp między dawkami należy wydłużyć do 12 godzin.
- Hemodializa i hemofiltracja są mało skuteczne w usuwaniu tramadolu; dodatkowa dawka po dializie zazwyczaj nie jest konieczna.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- W przypadku ciężkiej niewydolności wątroby lek jest przeciwwskazany.
- Przy umiarkowanych zaburzeniach czynności wątroby stosowanie jest możliwe z dużą ostrożnością, z wydłużeniem odstępów między dawkami w zależności od stanu pacjenta.
Dzieci
- Skuteczność i bezpieczeństwo u dzieci poniżej 12. roku życia nie zostały ustalone.
- W tej grupie wiekowej stosowanie leku jest niezalecane.
Przeciwwskazania
Poltram® Combo jest przeciwwskazany w następujących sytuacjach:
- nadwrażliwość na tramadol, paracetamol lub którąkolwiek substancję pomocniczą leku;
- ostre zatrucie alkoholem, lekami nasennymi, psychotropowymi, innymi opioidowymi lekami przeciwbólowymi;
- jednoczesne stosowanie inhibitorów MAO lub ich przyjmowanie w ciągu ostatnich 2 tygodni;
- ciężka niewydolność wątroby;
- ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny < 10 ml/min);
- epilepsja trudna do opanowania, oporna na leczenie;
- ciężka niewydolność oddechowa.
Szczególne ostrzeżenia i środki ostrożności
Ryzyko przedawkowania
- nie wolno przekraczać dawki 8 tabletek na dobę u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat;
- pacjenta należy uprzedzić, że nie powinien równocześnie przyjmować innych leków zawierających paracetamol lub tramadol (w tym dostępnych bez recepty) bez konsultacji z lekarzem;
- ryzyko toksycznego uszkodzenia wątroby przez paracetamol jest większe u pacjentów z chorobami wątroby (zwłaszcza przy nadużywaniu alkoholu).
Ryzyko drgawek
- tramadol może wywoływać drgawki nawet w dawkach terapeutycznych;
- ryzyko zwiększa się przy przekraczaniu dawek oraz jednoczesnym stosowaniu leków obniżających próg drgawkowy (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, neuroleptyki, niektóre leki przeciwbólowe i inne);
- pacjenci z padaczką lub skłonnością do drgawek mogą otrzymywać tramadol wyłącznie w razie bezwzględnej konieczności, pod ścisłym nadzorem lekarskim.
Ryzyko uzależnienia
- nawet przy dawkach terapeutycznych możliwy jest rozwój tolerancji oraz uzależnienia fizycznego i/lub psychicznego;
- u pacjentów uzależnionych od opioidów lub z wywiadem nadużywania leków preparat należy stosować ściśle ograniczony czas i pod kontrolą lekarza;
- nagłe odstawienie może wywołać objawy zespołu odstawiennego, dlatego dawkowanie zaleca się zmniejszać stopniowo.
Metabolizm przez CYP2D6
- tramadol jest metabolizowany przez wątrobowy enzym CYP2D6;
- przy niedoborze lub braku tego enzymu efekt przeciwbólowy może być słaby;
- w przypadku ultrazasadniczo szybkiego metabolizmu ryzyko toksyczności opioidów (senność, splątanie, depresja oddechowa, zwężenie źrenic, nudności, wymioty, zaparcia, utrata apetytu) zwiększa się nawet przy zwykłych dawkach.
Stosowanie u dzieci po zabiegach chirurgicznych
- opisywano rzadkie, lecz zagrażające życiu reakcje po zastosowaniu tramadolu po usunięciu migdałka gardłowego/podniebiennego z powodu obturacyjnego bezdechu sennego;
- nie zaleca się stosowania u dzieci z osłabioną funkcją oddechową (choroby nerwowo-mięśniowe, ciężka choroba sercowo-płucna, zakażenia dróg oddechowych, ciężkie urazy, rozległe zabiegi operacyjne).
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów
- tramadol może powodować senność i zawroty głowy;
- działania te nasilają się przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu i innych leków działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy;
- w razie wystąpienia takich objawów nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.
Preparat zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu w tabletce i jest uważany za „praktycznie nie zawierający sodu”.
Interakcje z innymi lekami
Połączenia bezwzględnie przeciwwskazane
- Nieselektywne i selektywne inhibitory MAO (typu A i B) – ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego (biegunka, tachykardia, potliwość, drżenie, splątanie, możliwa śpiączka). Wymagany jest co najmniej 2‑tygodniowy odstęp między stosowaniem inhibitora MAO a rozpoczęciem terapii tramadolem.
Niepożądane połączenia (należy unikać, jeśli to możliwe)
- Alkohol – nasila działanie sedatywne opioidów, może hamować ośrodek oddechowy i znacznie spowalniać reakcje.
- Karbamazepina i inne induktory enzymów – zmniejszają stężenie tramadolu, osłabiając i skracając działanie przeciwbólowe.
- Opioidy o działaniu agonistyczno-antagonistycznym (nalbufina, buprenorfina, pentazocyna) – osłabienie analgezji i ryzyko objawów odstawiennych.
Wymagające szczególnej ostrożności
- Leki serotoninergiczne (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, mianseryna/mirtazapina, inhibitory MAO) – ryzyko toksyczności serotoninergicznej i zespołu serotoninowego.
- Inne opioidy, benzodiazepiny, barbiturany, leki przeciwdepresyjne o działaniu sedatywnym, leki przeciwhistaminowe o działaniu sedatywnym, neuroleptyki, ośrodkowo działające leki hipotensyjne, talidomid, baklofen – nasilenie depresji OUN i ryzyko depresji oddechowej.
- Paracetamol + pochodne kumaryny (warfaryna i inne) – możliwe zwiększenie INR, ryzyko krwawień, konieczna kontrola parametrów krzepnięcia.
- Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, erytromycyna) – mogą spowalniać metabolizm tramadolu i jego aktywnych metabolitów.
- Leki obniżające próg drgawkowy (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne, bupropion, tetrahydrokannabinol i inne) – zwiększone ryzyko drgawek.
- Metoklopramid i domperidon – przyspieszają wchłanianie paracetamolu.
- Cholestyramina – opóźnia wchłanianie paracetamolu.
- Ondansetron – w niektórych badaniach obserwowano zwiększone zapotrzebowanie na tramadol u pacjentów z bólem pooperacyjnym.
Stosowanie w ciąży i w okresie karmienia piersią
- Ze względu na obecność tramadolu leku nie zaleca się stosować w ciąży.
- Paracetamol w dawkach terapeutycznych, według badań epidemiologicznych, nie wykazał działania teratogennego, jednak dla połączenia z tramadolem brak odpowiednich danych.
- Tramadol może wywoływać zaburzenia oddechowe u noworodków, a przy powtarzanym stosowaniu w czasie ciąży – objawy odstawienne u dziecka.
- W okresie karmienia piersią leku również nie należy stosować: paracetamol i tramadol przenikają do mleka kobiecego, choć w niewielkich ilościach.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (>10% pacjentów): nudności, zawroty głowy, senność.
Zaburzenia psychiczne
- często: splątanie, zmiany nastroju, niepokój, nerwowość, euforia, zaburzenia snu;
- niezbyt często: depresja, omamy, koszmary senne, amnezja;
- rzadko: uzależnienie, nadużywanie (na podstawie danych z okresu po wprowadzeniu do obrotu).
Układ nerwowy
- bardzo często: zawroty głowy, senność;
- często: ból głowy, drżenie;
- niezbyt często: mimowolne skurcze mięśni, parestezje, szumy uszne;
- rzadko: ataksja, drgawki.
Układ sercowo‑naczyniowy
- niezbyt często: kołatanie serca, tachykardia, zaburzenia rytmu serca, nadciśnienie tętnicze, uderzenia gorąca.
Układ oddechowy
- niezbyt często: duszność;
- rzadko (na podstawie danych dla tramadolu): skurcz oskrzeli, świszczący oddech, obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja, depresja oddechowa.
Przewód pokarmowy
- bardzo często: nudności;
- często: wymioty, zaparcia, suchość w ustach, biegunka, ból brzucha, niestrawność, wzdęcia;
- niezbyt często: dysfagia, smoliste stolce.
Wątroba i drogi żółciowe
- niezbyt często: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych;
- przedawkowanie paracetamolu może prowadzić do ciężkiego uszkodzenia wątroby.
Skóra
- często: nadmierna potliwość, świąd;
- niezbyt często: wysypka skórna, pokrzywka;
- w przypadku paracetamolu opisywano rzadkie reakcje alergiczne, w tym wysypkę oraz zaburzenia hematologiczne.
Układ moczowy
- niezbyt często: zaburzenia oddawania moczu, zatrzymanie moczu, albuminuria.
Reakcje ogólne
- niezbyt często: dreszcze, ból w klatce piersiowej;
- możliwe objawy odstawienne po nagłym przerwaniu leczenia (pobudzenie, niepokój, bezsenność, drżenie, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego).
Przedawkowanie leku Poltram® Combo
Przedawkowanie może być związane z tramadolem, paracetamolem lub obydwiema substancjami.
Objawy przedawkowania tramadolu
- zwężenie źrenic;
- wymioty;
- zapaść, zaburzenia świadomości do śpiączki;
- drgawki;
- depresja oddechowa aż do zatrzymania oddechu.
Objawy przedawkowania paracetamolu
- w ciągu pierwszych 24 godzin: bladość, nudności, wymioty, brak apetytu, ból brzucha;
- po 12–48 godzinach: objawy uszkodzenia wątroby;
- możliwe zaburzenia metabolizmu glukozy, kwasica metaboliczna, ostra niewydolność wątroby z encefalopatią, śpiączką i zgonem;
- ostra niewydolność nerek, zaburzenia rytmu serca, zapalenie trzustki.
Postępowanie w nagłych przypadkach
- natychmiastowa hospitalizacja w oddziale specjalistycznym;
- podtrzymywanie czynności oddechowej i krążenia;
- jak najszybsze pobranie krwi w celu oznaczenia stężeń paracetamolu i tramadolu oraz oceny czynności wątroby;
- opróżnienie żołądka (wywołanie wymiotów, płukanie) w przypadku niedawnego przyjęcia leku;
- w zatruciu tramadolem – nalokson w celu zniesienia depresji oddechowej, diazepam w profilaktyce drgawek;
- hemodializa jest mało skuteczna w usuwaniu tramadolu i nie może być traktowana jako jedyna metoda leczenia;
- w przypadku przedawkowania paracetamolu – możliwie jak najwcześniejsze podanie N‑acetylocysteiny (dożylnie lub doustnie), najbardziej skuteczne w ciągu pierwszych 8 godzin, jednak wskazane nawet do 48 godzin i dłużej po zatruciu.
Ważne informacje dla pacjentów
- Przyjmuj lek Poltram® Combo ściśle według zaleceń lekarza.
- Nie łącz samodzielnie tego leku z innymi preparatami przeciwbólowymi zawierającymi paracetamol lub tramadol.
- W razie wystąpienia objawów alergii, znacznej senności, duszności, silnego bólu brzucha lub zażółcenia skóry należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.
- Nie spożywaj alkoholu w trakcie leczenia.
- Nie prowadź pojazdów ani nie obsługuj maszyn w przypadku wystąpienia zawrotów głowy lub senności.
Ulotka dla pacjenta leku Poltram® Combo zawiera pełne oficjalne informacje o preparacie i nie zastępuje indywidualnej konsultacji lekarskiej. Wybór leczenia przeciwbólowego, dawkowania i czasu trwania terapii powinien należeć do specjalisty, z uwzględnieniem rozpoznania oraz ogólnego stanu pacjenta.
