Adatam Duo: skład i postać farmaceutyczna
Adatam Duo jest dostępny w postaci twardych kapsułek. Jedna twarda kapsułka zawiera 0,5 mg dutasterydu i 0,4 mg chlorowodorku tamsulozyny, co odpowiada 0,367 mg tamsulozyny. Wewnątrz twardej kapsułki znajduje się miękka kapsułka z dutasterydem, dlatego kapsułkę należy połykać w całości, nie żuć i nie otwierać: uszkodzenie otoczki zmienia zmodyfikowane uwalnianie tamsulozyny.
Każda twarda kapsułka zawiera 299,46 mg glikolu propylenowego, co odpowiada 4,27 mg na kilogram masy ciała. Kontakt z zawartością miękkiej kapsułki z dutasterydem może powodować podrażnienie błony śluzowej jamy ustnej i gardła.
Jak działa Adatam Duo
Produkt leczniczy stanowi połączenie dwóch substancji czynnych: dutasterydu — podwójnego inhibitora 5-α-reduktazy, oraz chlorowodorku tamsulozyny — antagonisty receptorów α1a- i α1d-adrenergicznych. Mechanizmy ich działania wzajemnie się uzupełniają.
Wspólnie substancje te szybko łagodzą objawy choroby, zwiększają przepływ moczu przez cewkę moczową oraz zmniejszają ryzyko ostrego zatrzymania moczu i konieczności leczenia operacyjnego łagodnego rozrostu gruczołu krokowego.
Wskazania do stosowania
Leczenie jest wskazane u pacjentów, którzy wcześniej przyjmowali jednocześnie tamsulozynę i dutasteryd w tej samej dawce w celu odpowiedniej kontroli umiarkowanych i ciężkich objawów łagodnego rozrostu gruczołu krokowego. W takim przypadku kapsułka złożona zastępuje terapię dwuskładnikową i upraszcza schemat leczenia.
Drugie wskazanie to zmniejszenie ryzyka ostrego zatrzymania moczu i konieczności interwencji chirurgicznej u pacjentów z umiarkowanymi i ciężkimi objawami łagodnego rozrostu gruczołu krokowego. Leczenie skojarzone stosuje się po dokładnej analizie stosunku korzyści do ryzyka, ponieważ możliwe jest zwiększenie częstości działań niepożądanych, oraz po rozważeniu alternatywnych opcji, w tym monoterapii.
Sposób podawania i dawkowaniе
Dorosłym, w tym pacjentom w podeszłym wieku, zaleca się jedną kapsułkę na dobę. Należy poinstruować pacjenta o konieczności przyjmowania kapsułki około 30 minut po tym samym posiłku każdego dnia. Kapsułkę należy połykać w całości, nie wolno jej żuć ani otwierać.
| Grupa pacjentów | Zalecenia dotyczące dawkowania |
|---|---|
| Dorośli, w tym w podeszłym wieku | 1 kapsułka na dobę, 30 minut po tym samym posiłku |
| Zaburzenia czynności nerek | nie przewiduje się konieczności modyfikacji dawki; w ciężkich zaburzeniach (ClCr poniżej 10 ml/min) wymagana jest ostrożność |
| Łagodne i umiarkowane zaburzenia czynności wątroby | zmiana dawki nie jest wymagana, jednak konieczna jest ostrożność |
| Ciężkie zaburzenia czynności wątroby | stosowanie jest przeciwwskazane |
| Dzieci i młodzież poniżej 18 lat | produkt leczniczy nie jest stosowany |
Poszczególne grupy pacjentów
Nie prowadzono badań wpływu zaburzeń czynności nerek i wątroby na farmakokinetykę dutasterydu, dlatego w przypadku łagodnych i umiarkowanych zaburzeń czynności wątroby produkt leczniczy stosuje się ostrożnie. W przypadku tamsulozyny w łagodnej i umiarkowanej niewydolności wątroby nie ma konieczności zmiany dawki. U dzieci nie istnieje odpowiednie wskazanie do stosowania produktu, a bezpieczeństwo i skuteczność dutasterydu i tamsulozyny u pacjentów poniżej 18 lat nie zostały ustalone.
Przeciwwskazania
Produkt leczniczy jest przeciwwskazany u kobiet, dzieci i młodzieży. Nie stosuje się go u pacjentów z nadwrażliwością na dutasteryd, inne inhibitory 5-α-reduktazy, tamsulozynę, w tym w przypadku obrzęku naczynioruchowego wywołanego tamsulozyną, a także na soję, orzeszki ziemne lub którąkolwiek substancję pomocniczą.
Inne przeciwwskazania to ortostatyczne niedociśnienie tętnicze w wywiadzie oraz ciężkie zaburzenia czynności wątroby.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem leczenia należy zbadać pacjenta w celu wykluczenia innych stanów, które mogą powodować objawy podobne do łagodnego rozrostu gruczołu krokowego. Badanie per rectum oraz, w razie potrzeby, oznaczenie swoistego antygenu sterczowego (PSA) wykonuje się przed rozpoczęciem terapii, a następnie w regularnych odstępach czasu.
- produkt leczniczy zmniejsza średnie stężenie PSA w surowicy o około 50% po 6 miesiącach leczenia, dlatego po pół roku terapii oznacza się nową wartość wyjściową PSA i następnie regularnie ją kontroluje;
- każdy potwierdzony wzrost stężenia PSA w stosunku do najniższej osiągniętej wartości może wskazywać na raka gruczołu krokowego lub na nieprzestrzeganie zaleceń terapeutycznych i wymaga dokładnej oceny, nawet jeśli wartości pozostają w granicach typowych dla mężczyzn nieprzyjmujących inhibitorów 5-α-reduktazy;
- w badaniu REDUCE u mężczyzn z grupy wysokiego ryzyka, otrzymujących dutasteryd, częściej stwierdzano raka gruczołu krokowego z sumą punktów 8–10 w skali Gleasona (0,9% wobec 0,6% w grupie placebo), dlatego pacjentów należy regularnie monitorować w kierunku raka prostaty;
- w dwóch czteroletnich badaniach częstość niewydolności serca była nieznacznie wyższa podczas jednoczesnego stosowania dutasterydu z antagonistą receptorów α1-adrenergicznych, głównie tamsulozyną, niż bez leczenia skojarzonego;
- zgłaszano rzadkie przypadki raka piersi u mężczyzn przyjmujących dutasteryd: o wszelkich zmianach w obrębie gruczołów piersiowych — guzkach, wydzielinie z brodawki — należy niezwłocznie poinformować lekarza;
- dutasteryd wchłania się przez skórę, dlatego kobiety, dzieci i młodzież powinni unikać kontaktu z uszkodzonymi kapsułkami, a w razie kontaktu natychmiast umyć skórę wodą z mydłem;
- przy pierwszych objawach ortostatycznego niedociśnienia — zawrotach głowy, osłabieniu — pacjent powinien usiąść lub położyć się do ustąpienia objawów; rzadko mogą wystąpić omdlenia;
- tamsulozyny nie należy stosować jednocześnie z silnymi inhibitorami CYP3A4 u pacjentów z wolnym metabolizmem z udziałem CYP2D6, a z silnymi i umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4 należy ją stosować ostrożnie.
U pacjentów przyjmujących lub przyjmujących w przeszłości tamsulozynę w czasie operacji usunięcia zaćmy obserwowano śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki — odmianę zespołu wąskiej źrenicy, zwiększającą ryzyko powikłań w trakcie i po zabiegu. Nie zaleca się rozpoczynania stosowania tamsulozyny przed planowaną operacją zaćmy, a chirurdzy i okuliści powinni wcześniej ustalić, czy pacjent przyjmuje ten lek. Odstawienie leku na 1–2 tygodnie przed operacją bywa uznawane za korzystne, jednak korzyści i optymalny czas odstawienia nie zostały ustalone; zespół opisywano także u pacjentów, którzy zaprzestali stosowania leku na długo przed zabiegiem. Leczenie dutasterydem nie powinno wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, jednak pacjenta należy ostrzec o możliwości wystąpienia zawrotów głowy podczas stosowania tamsulozyny.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Dutasteryd jest wydalany głównie w wyniku metabolizmu z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP3A5. Nie prowadzono formalnych badań interakcji z silnymi inhibitorami CYP3A4, jednak w populacyjnych badaniach farmakokinetycznych stężenie dutasterydu w surowicy wzrastało około 1,6–1,8 raza u pacjentów jednocześnie przyjmujących werapamil lub diltiazem. Długotrwałe stosowanie z silnymi inhibitorami CYP3A4 — rytonawirem, indynawirem, nefazodonem, itrakonazolem, ketokonazolem do stosowania doustnego — może zwiększać stężenie dutasterydu; w razie wystąpienia działań niepożądanych należy rozważyć zmniejszenie częstości podawania.
- silne inhibitory CYP3A4: ketokonazol zwiększał AUC i Cmax tamsulozyny odpowiednio 2,8- i 2,2-krotnie; łączenie jest niedopuszczalne u pacjentów z wolnym metabolizmem CYP2D6;
- paroksetyna, silny inhibitor CYP2D6, zwiększała Cmax i AUC tamsulozyny odpowiednio 1,3- i 1,6-krotnie, co nie jest uznawane za istotne klinicznie;
- inni antagoniści receptorów α1-adrenergicznych w przypadku jednoczesnego stosowania mogą dodatkowo obniżać ciśnienie tętnicze;
- cymetydyna zwiększa, a furosemid zmniejsza stężenie tamsulozyny w osoczu, jednak wartości pozostają w dopuszczalnych granicach i nie ma potrzeby modyfikacji dawki;
- diklofenak i warfaryna mogą zwiększać szybkość eliminacji tamsulozyny;
- atenolol, enalapryl i teofilina nie wchodziły w interakcje z tamsulozyną, a dutasteryd nie wpływa na farmakokinetykę warfaryny i digoksyny.
Przyjęcie 12 g cholestyraminy godzinę po pojedynczej dawce 5 mg dutasterydu nie wpływało na jego farmakokinetykę. W niewielkim badaniu u zdrowych mężczyzn dutasteryd w dawce 0,5 mg na dobę przez dwa tygodnie nie zmieniał farmakokinetyki tamsulozyny i terazosyny, nie stwierdzono też objawów interakcji farmakodynamicznych; tamsulozyna z kolei nie wpływała na farmakokinetykę dutasterydu. In vitro dutasteryd nie hamuje enzymów CYP1A2, CYP2D6, CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4.
Ciąża i karmienie piersią
Produkt leczniczy jest przeciwwskazany u kobiet i nie prowadzono badań jego wpływu na przebieg ciąży, laktację i płodność. Podobnie jak inne inhibitory 5-α-reduktazy, dutasteryd hamuje przekształcanie testosteronu do dihydrotestosteronu i w przypadku przyjmowania go przez kobietę w ciąży może potencjalnie zaburzać rozwój zewnętrznych narządów płciowych u płodu płci męskiej. Niewielkie stężenia dutasterydu stwierdzano w nasieniu pacjentów, dlatego mężczyznom, których partnerka jest w ciąży lub może zajść w ciążę, zaleca się stosowanie prezerwatywy, aby uniknąć kontaktu z nasieniem; największe ryzyko występuje w pierwszych 16 tygodniach ciąży.
Nie wiadomo, czy dutasteryd przenika do mleka kobiecego. Istnieją doniesienia o wpływie dutasterydu na parametry nasienia u zdrowych mężczyzn — zmniejszeniu liczby plemników, objętości ejakulatu i ruchliwości plemników, dlatego nie można wykluczyć zmniejszenia płodności męskiej. Wpływ chlorowodorku tamsulozyny na liczbę i aktywność plemników nie był oceniany.
Działania niepożądane
W czteroletnim badaniu CombAT częstość działań niepożądanych uznanych za związane z leczeniem w przypadku terapii skojarzonej dutasterydem i tamsulozyną wynosiła odpowiednio 22%, 6%, 4% i 2% w pierwszym, drugim, trzecim i czwartym roku. Wyższa częstość w pierwszym roku leczenia była związana z większą liczbą zaburzeń ze strony układu rozrodczego, przede wszystkim zaburzeń ejakulacji.
- często (dutasteryd): impotencja, zmniejszenie libido, zaburzenia ejakulacji, zmiany w obrębie gruczołów piersiowych;
- często (tamsulozyna): zawroty głowy, zaburzenia ejakulacji;
- niezbyt często: ból głowy, kołatanie serca, ortostatyczne niedociśnienie tętnicze, nieżyt nosa, zaparcia, biegunka, nudności, wymioty, astenia, niewydolność serca;
- niezbyt często: pokrzywka, wysypka, świąd, a także łysienie z przewagą utraty owłosienia na ciele oraz nadmierne owłosienie;
- rzadko: omdlenie, obrzęk naczynioruchowy; bardzo rzadko — zespół Stevensa-Johnsona;
- częstość nieznana: reakcje alergiczne, w tym wysypka, świąd, pokrzywka, miejscowy i obrzęk naczynioruchowy, depresja, ból i obrzęk jąder;
- po wprowadzeniu do obrotu: migotanie przedsionków, arytmia, tachykardia, duszność, a także śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki podczas operacji usunięcia zaćmy.
W badaniu REDUCE u pacjentów otrzymujących dutasteryd częściej stwierdzano raka gruczołu krokowego o stopniu złośliwości 8–10 punktów w skali Gleasona niż w grupie placebo; nie ustalono, czy jest to związane ze zmniejszeniem objętości gruczołu pod wpływem leku, czy ze specyfiką badania. Zgłaszano również przypadki raka piersi u mężczyzn.
Przedawkowanie
Przedstawione informacje odzwierciedlają dostępne dane dotyczące poszczególnych substancji czynnych. Dutasteryd w pojedynczej dawce dobowej do 40 mg, czyli 80 razy większej niż dawka terapeutyczna, stosowanej przez 7 dni, nie powodował istotnych działań niepożądanych u ochotników; dawka 5 mg na dobę przez 6 miesięcy nie prowadziła do innych reakcji niż obserwowane przy dawce 0,5 mg na dobę. Brak swoistej odtrutki, dlatego w przypadku podejrzenia przedawkowania stosuje się leczenie objawowe.
Przedawkowanie chlorowodorku tamsulozyny może spowodować znaczne obniżenie ciśnienia tętniczego, obserwowane przy różnym stopniu przekroczenia dawki. W przypadku ostrego spadku ciśnienia zapewnia się wsparcie układu sercowo-naczyniowego: ułożenie pacjenta w pozycji leżącej może doprowadzić do normalizacji ciśnienia i częstości akcji serca, a w razie nieskuteczności stosuje się środki zwiększające objętość krwi krążącej i w razie potrzeby leki zwężające naczynia. Należy monitorować czynność nerek i prowadzić leczenie objawowe. Dializa jest mało skuteczna, ponieważ tamsulozyna silnie wiąże się z białkami osocza; w celu zmniejszenia wchłaniania można wywołać wymioty, a w przypadku przyjęcia dużej ilości leku wykonać płukanie żołądka, podać węgiel aktywowany i środek przeczyszczający o działaniu osmotycznym, na przykład siarczan sodu.
Jak otrzymać receptę na Adatam Duo online
Adatam Duo jest wydawany z przepisu lekarza i przepisywany wyłącznie mężczyznom, którzy już otrzymywali dutasteryd i tamsulozynę w tych samych dawkach: produkt ma przeciwwskazania, wymaga kontroli PSA i monitorowania stanu gruczołu krokowego.
Podczas konsultacji online lekarz ustali nasilenie objawów, wyniki wcześniejszych badań, choroby współistniejące i przyjmowane leki, w tym planowane zabiegi okulistyczne. W przypadku istnienia wskazań wystawi e-receptę, którą można zrealizować w wybranej aptece.
