Accupro® 5 - ulotka, cena, sposób stosowania i przeciwwskazania leku

Accupro® 5: skład i postać farmaceutyczna

Accupro® 5 to tabletki powlekane o najniższej zawartości substancji czynnej spośród dostępnych dawek leku. Jedna tabletka zawiera 5,416 mg chlorowodorku chinaprilu, co odpowiada 5 mg chinaprilu. Pozostałe warianty zawierają 10,832 mg, 21,664 mg i 43,328 mg tej soli, czyli odpowiednio 10, 20 i 40 mg chinaprilu, i są stosowane, gdy leczenie jest już dobrane i wymagana jest większa dawka.

Substancje pomocnicze zawierają laktozę: lek nie jest odpowiedni dla pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy i galaktozy. Kolejnym składnikiem jest węglan magnezu, z powodu którego jednoczesne stosowanie tetracykliny zmniejsza jej wchłanianie.

Jak działa Accupro® 5

Chlorowodorek chinaprilu jest solą etylowego estru niesulfhydrylowego inhibitora enzymu konwertującego angiotensynę (ACE); w organizmie powstaje aktywny metabolit chinaprylat, który hamuje działanie tego enzymu. U pacjentów z łagodnym i umiarkowanym nadciśnieniem tętniczym dawki od 10 do 40 mg obniżają ciśnienie zarówno w pozycji siedzącej, jak i stojącej, przy minimalnym wpływie na częstość akcji serca. Działanie rozpoczyna się już w ciągu pierwszej godziny po przyjęciu, osiąga szczyt po 2–4 godzinach, a maksymalne obniżenie ciśnienia u niektórych pacjentów występuje po dwóch tygodniach leczenia.

Mechanizm obniżenia ciśnienia wiąże się ze zmniejszeniem oporu obwodowych i nerkowych naczyń krwionośnych; częstość akcji serca, indeks sercowy, przepływ nerkowy i filtracja kłębuszkowa pozostają przy tym prawie niezmienione. W niewydolności serca chinapril zmniejsza opór obwodowy, średnie, skurczowe i rozkurczowe ciśnienie tętnicze oraz ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, jednocześnie zwiększając pojemność minutową serca. Opisywano także poprawę funkcji śródbłonka naczyniowego dzięki większej dostępności tlenku azotu — zaburzenia czynności śródbłonka uważa się za istotne ogniwo w rozwoju choroby wieńcowej.

Wskazania do stosowania

Podstawowym wskazaniem jest nadciśnienie tętnicze samoistne. Chinapril jest skuteczny zarówno w monoterapii, jak i w skojarzeniu z tiazydowymi lekami moczopędnymi oraz beta-adrenolitykami; takie połączenie silniej obniża ciśnienie niż oddzielne stosowanie tych samych leków.

Drugim wskazaniem jest zastoinowa niewydolność serca. W tym przypadku chinapril dodaje się do leków moczopędnych i/lub glikozydów nasercowych (glikozydów naparstnicy) jako środek wspomagający, a nie podstawa terapii.

Sposób podawania i dawkowanie

Dawka 5 mg jest najczęściej stosowana jako dawka początkowa w sytuacjach wymagających ostrożności. To właśnie od 5 mg rozpoczyna się leczenie u pacjentów, którzy nadal przyjmują leki moczopędne — następnie dawkę stopniowo zwiększa się do uzyskania zadowalającej odpowiedzi klinicznej. Od 5 mg raz lub dwa razy na dobę rozpoczyna się również terapię zastoinowej niewydolności serca; po pierwszej dawce pacjenta uważnie się obserwuje ze względu na możliwość wystąpienia hipotonii, a przy dobrej tolerancji dawkę zwiększa się do skutecznej, która zwykle wynosi 10–40 mg na dobę w dwóch dawkach podzielonych, razem z już stosowanymi lekami.

Jeśli leki moczopędne nie są stosowane, w nadciśnieniu rozpoczyna się od 10 lub 20 mg na dobę i w razie potrzeby dawkę podwaja się do dawki podtrzymującej 20 lub 40 mg na dobę, przyjmowanej raz dziennie lub w dwóch dawkach podzielonych; odstęp między zmianami dawkowania wynosi cztery tygodnie. Długotrwałą kontrolę ciśnienia u większości pacjentów uzyskuje się przy jednorazowym przyjmowaniu leku na dobę, a maksymalne stosowane dawki sięgały 80 mg na dobę. U pacjentów w podeszłym wieku zwykle zaleca się dawkę początkową 10 mg raz na dobę. Nie ma zaleceń dotyczących dawkowania u dzieci.

Dawkowanie w zaburzeniach czynności nerek

Chinapril jest wydalany przez nerki, dlatego w przypadku ich niewydolności dawkę początkową zmniejsza się: 5 mg zaleca się przy klirensie kreatyniny 30–60 ml/min. Jeśli pierwsza dawka jest dobrze tolerowana, od następnego dnia możliwe jest stosowanie dwa razy na dobę, a przy braku hipotonii i pogorszenia parametrów nerkowych dawkę zwiększa się w odstępach tygodniowych.

Klirens kreatyniny, ml/min	Dawka początkowa chinaprilu
powyżej 60	10 mg
30–60	5 mg
10–30	2,5 mg
poniżej 10	brak danych do sformułowania zaleceń

Przeciwwskazania

Leku nie stosuje się u pacjentów z nadwrażliwością na chinapril lub którąkolwiek substancję pomocniczą, a także jeśli u pacjenta kiedykolwiek wystąpił obrzęk naczynioruchowy podczas leczenia inhibitorami enzymu konwertującego angiotensynę. Dziedziczny i idiopatyczny obrzęk naczynioruchowy również wykluczają stosowanie leku.

• nadwrażliwość na substancję czynną lub pomocniczą;
• obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie podczas stosowania inhibitorów ACE;
• dziedziczny lub idiopatyczny obrzęk naczynioruchowy;
• drugi i trzeci trymestr ciąży;
• zwężenie drogi odpływu krwi z lewej komory serca;
• skojarzenie z lekami zawierającymi aliskiren u chorych na cukrzycę lub z przesączaniem kłębuszkowym poniżej 60 ml/min/1,73 m².

Środki ostrożności i szczególne ostrzeżenia

Leku nie należy stosować w przypadku zwężenia aorty. Reakcje nadwrażliwości mogą wystąpić także bez dodatniego wywiadu w kierunku alergii lub astmy oskrzelowej. Szczególnie uwzględnia się ryzyko obrzęku naczynioruchowego: przy wystąpieniu stridoru krtaniowego, obrzęku twarzy, języka lub głośni leczenie natychmiast się przerywa, ponieważ obrzęk krtani może doprowadzić do zgonu. Przy zagrożeniu niedrożnością dróg oddechowych podaje się podskórnie 0,3–0,5 ml roztworu adrenaliny 1:1000. Możliwy jest także obrzęk jelit, objawiający się bólem brzucha i ustępujący po odstawieniu leku.

Hipotonia na początku leczenia

Objawowe obniżenie ciśnienia w niepowikłanym nadciśnieniu obserwuje się rzadko, ale staje się bardziej prawdopodobne przy zmniejszonej objętości wewnątrznaczyniowej: podczas stosowania leków moczopędnych, diety z małą zawartością soli, dializoterapii, wymiotów lub biegunki, a także w ciężkim nadciśnieniu reninozależnym. Pacjenta układa się w pozycji leżącej na plecach i w razie potrzeby podaje się dożylnie roztwór soli fizjologicznej.

Przemijająca hipotonia nie wyklucza kontynuowania leczenia, jednak wymaga rozważenia zmniejszenia dawki leku lub współstosowanego diuretyku. U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca i chorobami naczyń mózgowych leczenie rozpoczyna się pod ścisłym nadzorem: nadmierne obniżenie ciśnienia może spowodować zawał mięśnia sercowego lub zaburzenia krążenia mózgowego. Nadzór jest szczególnie ważny w pierwszych dwóch tygodniach oraz przy każdym zwiększeniu dawki.

Kontrola w trakcie terapii

• czynność nerek — okres półtrwania chinaprylatu wydłuża się przy spadku klirensu kreatyniny, przy wartości poniżej 10 ml/min lek jest niewskazany;
• stężenie potasu w surowicy — hiperkaliemia może wystąpić także w monoterapii, ryzyko jest większe przy lekach oszczędzających potas;
• liczba leukocytów — rzadko opisywano agranulocytozę i zahamowanie czynności szpiku, zwłaszcza w kolagenozach;
• wskaźniki czynności wątroby — w przypadku żółtaczki lub wyraźnego wzrostu aktywności enzymów leczenie przerywa się;
• stężenie glukozy we krwi w pierwszych miesiącach leczenia u pacjentów z cukrzycą ze względu na ryzyko hipoglikemii;
• zabiegi z kontaktem krwi z wysokoprzepuszczalnymi błonami oraz afereza lipoprotein z siarczanem dekstranu — ryzyko reakcji anafilaktoidalnych;
• prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn — zdolność do tych czynności może być zaburzona na początku leczenia.

Interakcje z innymi lekami

Z powodu obecności węglanu magnezu jednoczesne stosowanie tetracykliny zmniejsza jej wchłanianie o 28–37%. Najistotniejsza jest interakcja z lekami moczopędnymi: jeśli zostały one włączone niedawno, rozpoczęcie terapii chinaprilem może gwałtownie obniżyć ciśnienie. Dlatego jeśli to możliwe, lek moczopędny odstawia się na kilka dni, a gdy nie jest to możliwe — rozpoczyna się leczenie od zmniejszonej dawki chinaprilu i obserwuje pacjenta co najmniej dwie godziny po pierwszej dawce.

Jednoczesna blokada układu renina–angiotensyna–aldosteron kilkoma sposobami — inhibitorem ACE razem z antagonistą receptorów angiotensyny II lub aliskirenem — zwiększa częstość hipotonii, hiperkaliemii i zaburzeń czynności nerek, dlatego nie jest zalecana. W nefropatii cukrzycowej nie stosuje się skojarzenia inhibitora ACE z antagonistą receptorów angiotensyny II.

• leki moczopędne oszczędzające potas, preparaty potasu, zamienniki soli z potasem — hiperkaliemia;
• trimetoprim oraz jego połączenie z sulfametoksazolem — ciężka hiperkaliemia u osób w podeszłym wieku i przy niewydolności nerek;
• lit — zwiększenie stężenia w surowicy i objawy toksyczności;
• niesteroidowe leki przeciwzapalne i inhibitory COX-2 — pogorszenie czynności nerek, osłabienie działania hipotensyjnego;
• temsyrolimus i wildagliptyna — zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego;
• allopurynol, leki cytotoksyczne, leki immunosupresyjne, ogólnoustrojowe kortykosteroidy, prokainamid — leukopenia;
• alkohol, barbiturany, opioidy — nasilenie hipotonii ortostatycznej;
• leki zobojętniające sok żołądkowy — zmniejszenie biodostępności leku.

Ciąża i karmienie piersią

Stosowanie inhibitorów ACE w pierwszym trymestrze ciąży nie jest zalecane, a w drugim i trzecim trymestrze jest przeciwwskazane. Wyniki badań epidemiologicznych dotyczących ryzyka teratogennego ekspozycji w pierwszym trymestrze są niejednoznaczne, lecz nie można wykluczyć niewielkiego wzrostu ryzyka. Kobietom planującym ciążę, jeśli nie ma konieczności stosowania tej terapii, dobiera się inny lek przeciwnadciśnieniowy o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa, a po stwierdzeniu ciąży leczenie natychmiast się przerywa.

Ekspozycja w drugim i trzecim trymestrze może działać fetotoksycznie: zmniejsza się czynność nerek płodu, zmniejsza się ilość płynu owodniowego, opóźnia się kostnienie kości czaszki; u noworodka może wystąpić niewydolność nerek, hipotonia i hiperkaliemia. W takich przypadkach zaleca się ultrasonograficzne badanie nerek i czaszki płodu, a dziecko pozostaje pod obserwacją ze względu na ryzyko hipotonii. Stężenie chinaprilu w mleku kobiecym jest bardzo małe, jednak w przypadku karmienia wcześniaków lek nie jest zalecany w pierwszych tygodniach po porodzie.

Działania niepożądane

Często występują kaszel i duszność, zawroty głowy, ból głowy i parestezje, obniżenie ciśnienia tętniczego, hiperkaliemia, bezsenność, nudności, wymioty, biegunka, niestrawność i ból brzucha, ból pleców i mięśni, ból w klatce piersiowej, zmęczenie, astenia, zapalenie gardła i nieżyt nosa. Do częstych zalicza się także zmiany laboratoryjne — wzrost stężenia kreatyniny i azotu mocznika we krwi, które zwykle zmniejszają się w miarę kontynuowania leczenia.

• niezbyt często: zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok, zakażenia dróg moczowych, suchość w jamie ustnej i gardle;
• niezbyt często: kołatanie serca, dławica piersiowa, tachykardia, zawał mięśnia sercowego, rozszerzenie naczyń;
• niezbyt często: senność, nerwowość, depresja, dezorientacja, przemijający atak niedokrwienny;
• niezbyt często: świąd, wysypka, nadmierna potliwość, obrzęk naczynioruchowy, impotencja, obrzęki, gorączka;
• rzadko: omdlenie, zaburzenia równowagi, skurcz oskrzeli, zaparcia, zaburzenia smaku, pokrzywka, rumień wielopostaciowy;
• bardzo rzadko: niedrożność jelit, obrzęk naczynioruchowy jelit, niewyraźne widzenie;
• częstość nieznana: neutropenia, agranulocytoza, trombocytopenia, niedokrwistość hemolityczna;
• częstość nieznana: zaburzenia krążenia mózgowego, zapalenie trzustki, żółtaczka, zapalenie wątroby, zespół Stevensa–Johnsona.

Zmianom skórnym mogą towarzyszyć gorączka, ból mięśni i stawów, zapalenie naczyń i błon surowiczych, eozynofilia i leukocytoza. Obrzęk naczynioruchowy górnych dróg oddechowych w pojedynczych przypadkach prowadził do ich niedrożności, a zapalenie trzustki podczas leczenia inhibitorami ACE niekiedy kończyło się zgonem, dlatego w ciężkich reakcjach leczenie natychmiast się przerywa i konieczna jest pomoc lekarska.

Przedawkowanie

Brak danych dotyczących leczenia przedawkowania leku u ludzi. Za najbardziej prawdopodobny objaw przedawkowania w monoterapii uważa się ciężką hipotonię tętniczą; w takim przypadku można podać dożylnie roztwór soli fizjologicznej.

Dalsze leczenie jest objawowe i podtrzymujące, zgodnie z przyjętą praktyką medyczną. Hemodializa i dializa otrzewnowa mają niewielki wpływ na eliminację chinaprilu i chinaprylatu. Średnia dawka śmiertelna po podaniu doustnym u myszy i szczurów wynosi od 1440 do 4280 mg na kilogram masy ciała.

Jak uzyskać receptę na Accupro® 5 online

Receptę na Accupro® 5 wystawia lekarz po konsultacji: minimalna dawka jest stosowana na początku leczenia oraz przy zmniejszonej czynności nerek, dlatego ważna jest ocena klirensu kreatyniny, stężenia potasu i aktualnej terapii lekami moczopędnymi. Podczas konsultacji online lekarz doprecyzowuje rozpoznanie, choroby współistniejące i tolerancję leczenia. W razie wskazań wystawiana jest e-recepta, którą można zrealizować w aptece.